Buch 
Hieronymi Cardani Mediolanensis, Civis'qve Bononiensis, Commentarii, In Hippocratis De Aere, Aqvis Et Locis Opvs : Qvo Nvllvm, Teste Galeno, omnibusq[ue] Medicis & Philosophis, praestantius extat, in quo, fine dubio, sicut Hippocrates autor, ita Cardanus commentator seipsum superat ...
Entstehung
Seite
115
JPEG-Download
 

5

5

25

2*

55

E

*

*

H. C A R DANbilioſa. Duomo do craßißimum eſſe boteſt, quodeſt bilioſehimum. Preterea dicit Alemanus unumaliud quod ſi inter pretemis ut iacet, uerũ non eſt,dict enim quod ci lat is anuexus eſt ueſticæ, ægermingit craſſadalba, turbida, mucoſa, quia materiacraſſa euaclatux,& non abit in lapidem. Ex quoergo genitur.eſſet autem auctuse Dico ergo quodtales lapides connexi tardius augentur, quia masior pars materiæ craſſaæ eſfluit per urinam: at hæcfait ſententia illius. Quod autem Hippocrates di-cat bilioſiſimum& craßiſßimum id potius experimento quam pura ratione comprobatur. Niſienim craßißimum eſſet non concreſceret à calo-re, quòd uero ſit billoſiimum apparet ex coloreipſorum lapidum qui non ſolum ſunt flaui ſed eatiam faſci, quaſi exuſta bile. Et hęc fait ſententiaillius quaſi in huiuſmodi uiris nulltum Aauæ bilisex ſua ueſica defluat ad ueſicam, quod miſtum eſtterreæ& craßißimæ parti humor conuertaturin lapidem. addit Alemanus ex Principe interdiiin his qui lapidem habent ueſieæ connexũi adeſſeurinam cum arenulis& hy poſtaſi ſurſurea.

7KIX. ET N.

Alt autem pueris etiani ex lacte, ſinon ſelubre id fuetit, ſed ualdecalidum Sc bilioſum. Venttem enimpercalefacit,& ueſicam. Quare uri-na, dum adurit, hæcpatitur. N

Kata bic ex quarto de Nartis hec rette in-quam ab Alemans citantur,(pag. i.)& totaillus ſerie adiecimus. nam& quæ Alemanus adedit hic opportuna ſunt. Cæterum calculi morboprincipium oboritur d lacie, ubi puer lac ſugit,lac autem in nutrice, impurum fit: ſi pituitoſis cibis ac potibus& alimẽtis impuris nutrix utatur.conſcrunt enim omnia in uctriculum illabentia adlac. Habet autẽ e hæc res ſe hoc modo. Si nutrixnon ſana fuerit, ſed bilioſa, aut aquoſa, aut ſanguinea, aut pituitoſa, lac etiam malũ puero generat,Conſentiunt enim corpus et uentriculus. Plurimũuerò ipſi ad lac cedit de eo quod ip ſa plurimũ inſe ipſa habuerit. Et puer ſi de nutrice lac purumnon ſuxerit, ſed bilioſum, uelut dixi, mor boſus fitac debilis, e in præſens maxime aſfligitur, quan-diu lac prauum ac morboſum ſuxexit. At ubi nonſaxerit lac purum, ſed terreum E pituitoſum,& habuerit puer uenas de uentriculo ad ueficamtendentes amplas ac attrahentes. procedit adt&quod bibit nutnix& lac in uentriculũ ꝑueri tale,

c O MME N T. 115quale trahit a uentriculo de ſacte, in to um ſimili-ter pro ut uenæ in uẽlxiculum detrudere poſſint.Si quid ſanè in lacte purum fuerit, id quod es ceſtcaſruitur, lapit fit hoc modo, uelut in aqua nonpura in calice aut uaſe æneo turbata& rurſus ſesdata fex aceruata fit in medio: ſic ſane& in utſtia 4.ca de urina non pura exiſtente. Et per urinameijcitur, ut quæ in cauo ſit loco,& maximò cum ceaceruatur: pre dolore per mictionem pertran eſit,& a pituita cruda concreſcit. Glutinũ enim fitpituita ad fecem admixta. Et primũ parua lanugo.ſuperſdat, deinde quad accedit ſit arenoſum, gluti e.no ftente pituita quæ eſt in uelica de lacte,& aue cgetur:& quicquid humoris in glutinatione dcs cceſſerit enim gitur. Rurſus autem cx ſolida fit, e a.lapidis ſpeciem accipit, quemadmodũ ferrum exkapidibus ac terra dum comburuntur fit, et in pri cma quidem in ignem immiſione cõꝑlutinati ſunt.lapidex, cum terra adferri recrementũ. At ubi ite-.rum atq; iterum in ignem immiſſa fuerimt, recre-mentum quidem foras decedit liqueſcẽs ex ferro, eeid quod ita fieri oculis uidemus. Ferrum autem in iiigne relinquitur,& recremento recedente ſabſt- a.det. fit ſolidum ac denſum: ſic profecto etiam ſex:in ueſi ca, dum pituita glutinum fit, emingitur idquod ab urina liqueſcit, fex autẽ ſubſidet e den cſatur, ac ſolida fit uelut ſerrum, ubi uero ſubſe dit, c4e ſolida facta eſt, ſurſum ac deorſum in ueſica..uo lutatur,& feriens ueſicam dolorem induc it, et cſi uehementer feriat, aculceret, aliquid de ipſa aufert. Verum id quod inſuper aſtertur adhnc mas 4,gis quam id quod arenoſum deceſit, cocretionemefficit, atq; tali modo lapis fit de lacte in ueſica:et ac

ſi puero anxietas aliqua ab hoc oboriatur, aliꝭsatq; alis ubi meiere uult in ina meal apprehen-dit. At ſi puero adulto lapis gignatur ex terræeſu, dolor adeſt niſi prius qua ipſe ſibi ipſi cibũdeligat. Cæterũ morbus ſigna quinq; habet, nam atubi meiere uult, dolore afſfligitur, e urina paulatim fluit, uellit in urinæ ſtillicidio:& eſt ſuberuen.ta nimirum ueſica à lapide exulcerata,& ueſicu.inflammata eſt. verum hoc ſignum inconſpicuumeſt indicat tamẽ ſumma pars præputij, quandoq;.mingit arenoſas eijcit aliquando lapides duos, aut..etiam plures paruos eodem modo generates, ut.de uno dixi. Hactenus Hippocratis uc rba quod.ad huius ſententiæ intellectum mirum conducereuideatur recẽſere uolui, ex quibus colligere licet,nutrices nigras, bilioſas cæteris non eſſe præferendas. harum lac cum ſit calidum& bilioſum facileueſicã& cæteras partes caleficit, qua urinæ ad-

E 4 1U˖⁵z