176

uita delitioſa animos addit, poſtquàm ea felicemcõditionem melius eſt amittere quam mutare. Ob

id uita delicijs plena fortitudem addit:ars conſilium. Id uerò plurimum ad hoc facit quod homi-nes delicijs dediti generoſi euadunt, hi autem for.tes ſunt, Nihilominis fabrilis adeò militiæ neceſſaria eſt, ut melius ſit eam exercuiſſe quàm omninoin delicijs uiuere. Secus qui uitam in delicijs a-gunt,& laboribus iucundis magis apti ad mili-tiam ſunt nobilitatis opinione, odio& contem-ptu laborioſæ uitæ& exercitationis conſuetudi-ne diſciplmæq́; peritia cui totos ſe dederunt.

LECTIO LX XXI. SVPER

i EB NI.Nuenias autem& Aſianos ipſosinter ſe plurimũ differentes, gene-roſiores alios, alios degenetes, quo-rum omnium cauſa ad tempotũ muta iones eſt teſerenda, quemadmo-dum& in præcedentihus dixi. Atq;

ſic quidem habet in Aſia.

Hac in parte Hlippocrates declarat non eſſe A.ſtanos natura omnes inter ſe ſimiles. ſed natura e-tiam plurimũ diſferre. nam de legibus antea diſ-ſeruit. Adeò ut ſit iriplex diuiſio Aſiani ab Euro-pæis diſferunt natura generali ex legibus. Secunda aſtani inter ſe diſferunt legibus, quia quida uiuunt liber, quidam ſub Regibus. Tertia Aſiani eatiam qui ſub eiſdem legibus uitunt inter ſe naturadifferunt. Quod in eadem igitur parte orbis plu-rimæ ſint diſferentiæ, nec adeò magnæ uelut interAſtanos e Aficanos, palam eſt ex quinq; ratio-nibus. prim a, quoniã cum ſint diuerſæ prouinciæet magne, igitur uel ſui ratione uel etiam interpoſttarũi, neceſſe eſt ut una dicatur Auſtyalis alteriuscõparatione, altera Borealis, uel una Orientalis,altera Occidentalis, uel utrũq;, e hoc magno in-teruallo, ob Aſiæ magnitudinem. Secunda, ut montes qui unam ab alia diuidunt, aut mare aut palusaut Humen, ſi uni ſit a parte Orientis, alteri ſint dparte Occidentis, uel ſi uni à parte Auſtri, alteri aparte Boreę. Quantum aũt interſit in his duob.

ſuperius multis declaratũ eſt. Tertia eſt propriestas loci ſaxoſa, terrea, eminens, plana aut caua, arida uel aquoſa aut paluſtris. Terra ſimplex, aut bituminoſa, fœcundus locus aut ſterilis. Huc ſpectãtproprietates uentorum quorundam& locorum,ut ſint ſex diſferentiæ. Quarta eſt d legibus et conſuetudinibus municipalibus, tum religione, uelutGalli pauperes ſunt magis ſubditi nobilibus Hipani uel itali: igitur miles legionarius Italus eſt

IN HIP. DE AERE, AVIS ET LO CIS

longe melior Gallo,& Hiſpanus etiam Italo, quideſt liberior:contra Galli equites ſunt meliores italis,& Itali Hiſpanis. Quia, ut dixi, liberè educatiſunt quaſi ſylueſtres comparatione eorum qui ſeruiunt, ideoq́ indomiti& ob id pugnaces. Et etiãquia nolunt commutare uitam, ſed malũt amittesre. Et quoniam ſatietas uitæ huiuſmodi hominesfacile corripit, ut tam ament ſed leui cauſas ut etiãbro uoluptatibus eam morti exponant, et ob me-dietatis rem armorum& exercitationem demumpropter nobilitatem. V ltima differentia eſt in easdem non ſolũ parte ꝑſiæ ſed prouincia& regioane urbanorum& ruſticorum. Ruſtici enim plurimum à ciuibus differũt etiam interuallo unius miliaris. Primum propter derem qui eſt liber in uil-la, incluſus in urbe, ileò caliditatem& frigiditastem magis imprimit, dicebat Oribaſius(lib.. ca.5.) Differt etiam aer qui unius ciuitatis ſit abdere regionis, in primis enim aer ciuitatis à do.mibus coarctatur, quocirca non ſecus quàm in cauis locis calidior eſt& craßior. Sol enim deremqui non perſpiratur continuo caleficit,& magisaccendit,& motus uacuitas craſſum reddit, cummotus equè ac ij qui follibus perflant, aerem attenuet& ſiccet, cæterum aer qui ciuitate contine-tur craſſis ſit, non ſolum qui in ſeſe cogatur, ex eoquod nullo motu cicatur, ſed et eo etiã quod multo tempore in umbra ft, et multo magis quod plurima atq; omnis generis exhalationes ex urbe ixaerẽ ipſum prodeunt e fluant: e id quoq; multo magis in ijs urbibus, quæ perſpirationibus omino uacant, qui uerò in regione eſt aer cum te-nuis purusq; ſit, facit ut cibi appetentiores ſimus,& melius etiam cõcoquamus,& melius alamur,& meatus magis fluxilis ſint, e ſenſus nobis ſintintegriores, cauſa eſt, quia aer ciuitatis cum un-diq; ſit concluſus, tum à multitudine domorum,tum à tectis ſuperimpoſitis corpora facit, quibusſacci diſficulter digerantur eamq́; replet, at qui inregione eſt cum latè pate at,& ſub dio ſit remiſſe& diſſolutè, id quod ſuperfluit excernens,& le-ue& probè perſpirans,& promptum ad ſumendos cibos corpus reddit. Dico tamen quod morbi quandoque magis ſæuiunt in ruſicis& uillisquam urbibus propter tres cauſac. Prima eſt ubipendeant d uentis qui liberius& uehementius oaperantur in locis apertis quàm urbibus:& maeximè ſi urbes ſint ædificatæ ea ratione, ut uianon ſint rectè expoſitæ partibus principalibuscœli, quemadmodum nos admonet vitruuiuslli-

bro primo, capite ſexto.) Secunda eſt ſaus11