nel
r o-M r
8
H. AR DAN I
wo hibeal naſcentem, nt ita dicam, aut ſa perſtitio-
nem ant prauos mores apud homines, abi paruaprudentia, exigua rerum cognitio, nulla lex, nul-las Deo rum metus, nec conciliabula, ne dum urbes. ded uagi feriniq́; Scyihę parum ab ipſis be-istlifferunt,& moribus,& uiuendi conſuetusame,& ipſa etiam mente. Quædam tamen no-runt neceßitati ducti, uelut commodum uſt ionumet curruum uſum:& iumentorum curam:& mistationem locorum: ſed eatenus quatenus præſen-bus conſulant, non ut in futurum prouideant,multo minus ut ratione ducantur. Habent iram,audaciam, do lum, auaritiam, e ipſi, tum libidi-nem ac gulam, nec expertes ambitionis, quam etſiAuutura non accepiſſent a ſuis equis didiciſſent:que uitia exteri admirantes putant eſſe uirtutet,cum pen mlionis expertes ſint: nulla autem uir.tus eſſe poteſt abſque deliberatione, deliberatioconſilium, conſilium rationem præſupponit. obid eq; in leonꝛbuis eſt fortitudo, neque in canibusfides, neq; in elephantis prudentia, nec in cameliscontinentia, ſed illis ſimiles affectus: qui nec ui-tioſi ſunt, cum uirtus ac uitium circa idem uer-ſentur. Si igitur hæc animalia uirtutis non ſuntcapacia, nec etiam uitio laborare poſſunt, longtamen uſu Scythæ noſtra etate diſtiplinas didicere,& ingentes coaluere,& ciuitates magnathabent, inter quas innumereæ enim ſunt)omniumteſimonio, regie, maximaq́; eſt Cambalu,& poſtLong. quæ in Cataio prouincia eſt,& Carchoran& Campion, Taitum uerò urbs eſt& portus maris.Sunt& aliæ multæ generoſæ& prædiuitesurbes, inter quas& andu, Taidu, E ina, Lop, Saschion, ſed omnium bræter Cambalu cele berrimæ.Quinſa, id eſt, ſunt ey Cianglu& Ciangli, Tu-dinfu, Tapim xu, Derbent eo rum. porta, Singui,Calacia, Singuimatu, Sidinfu, Voclam, laci, Cin.gui, Cintigni, Couxa, Cacianfu, Paxan fu, Quen-xanfu, Talnfi pianfũ, Paxanfu, alieæq; ut dixi, inanumerahiles, uita tamen illorum equitando eſt,ducuntq́; familiam in curribus, ut olim,& occluſis. ſed non terra, uerum lancis pannis craßis,J imbribus ac niulbus obſtare poſſunt, quot fil.tros uocare ſoſent tali, ſimiliter eſt aliud para-loxum qudd cum ſicuiuant e ſcrarum ritu, ſe tamen ingenioſißimos affirmant: ſolasq; qui duo-bus oculis cernant, mortales alios precipucq́Latinos commemorant uno. id etiam oſtenduntcum tres artes calleant C miam, Iymiam, Hy.miam, Chymia eſt quam nos uocamus Alchymiaem ad metallorum& gemmarum tranſmutatio-lem, quam illi longe melius norunt quam os. ta
SO MNMENN T. 159%meiſ enim urgentum ant durum fe ere neque-ant, mutant tamen nonnullet gemi, uc diſcerniAueris nequeant, metalla uerò diſfcilinè. IYmiaeſt ars amatoria, cui uix ueſtgiũ eſt apud nos,extat tamen& apud Turcas errdo in uſu eſſe. Symia eſt preſtigtatrix qua plurimum illi ualent.nec ſolum ut delud ant ocu los aq; fallant, ſed eoprofecerunt ut ad magiam act edat, cogentes lenatos, imbres, grandines duertẽtes. Si uera ſunt quæab omnibus uno quaſi ore reſtruntur. adeò ut haccauſa infcriores bello, ſæpe ſuperiores euadunt.curruũ præterea domus uirgultis ac baculis couſtant, panno, ut dixi, intermedio portus q; earumad meridiem ſemper dirigunt. HNabent& nobialiores eſſedos magnos, quos e bobus& tame.lis, qui potentiores ſunt deducunt. Nulieres meracaturæ operam dant, uiri uenotioni c aucupiooperam dant cum canibus& felconibus notis a-uibus& aquilis proximis. E dunt carnes omnisgeneris, canum, camelorum,& aliorum animalium. modo pingui ſint,& inter reliqua muriumPharadnis, qui fermè cuniculos magnitudine eaquant, quod eorum mas ima tota fermè regionecopia fit. Lac equarum ita condiunt, ut ſimile fiatbene albo uino uocantq́; Chemurs. More legiscum Mahumetem colant, quot uolunt uxores duscunt.& quod mirum eſt, tam uiri quàm feæmimæexpertes ſunt adulteriorum:& fæminæ inter ſeconcordes. tametſi euiſdem mariti uxores:flios qllieiſß im ſummo amore tanquaim proprios. aluntmuicem mutua opera. His de cauſis maximumnumerum ut filicrum educant. Deum maximumcolunt,& agnoſcunt omnes,& ab eo intelliagentiam& proſſ eram ualetudinem petunt. Inreliquis pro religione diuerſa ſentiunt. in pu-gna fortes,& arcubus olim maxime ute ban atur:Sed& nunt etiam licet non adeo ueloces,acie ualde denſa incedunt, ut pauciores multo uideantur, urbes ipſi paucas proprias habent, ſeddominanturillis, ſic quaſi ut gethiopes, adeò utqui urbes colunt ſubditi ſint illorum, ita mili-tiæ operam dant& dominantur, non excrcentesartes. atque ſic er domini c nobiliores cenſen-tur. sic etiam paucis ante annis Sultanus Aegpto dominabatur, nec milites erant Aręyptij ſed& Tartarorũ genere, Circaßi uocati tum A boini, id eſt Aethiopes. atq; heæc temporibus M. Pauli e Hay toni Armeni, ſcilicet ducentis iam annisnunc etiam multum à priſtino ſtatu mutati, ut&reliqua mutari ſolent, hoc unum retintt, ut etiamlagi ſint:& innumerabilis gens equeſtris, et quæcurrus ſecum ducat, nec certam ſedem habeat.
R 4 Ou