Buch 
Hieronymi Cardani Mediolanensis, Civis'qve Bononiensis, Commentarii, In Hippocratis De Aere, Aqvis Et Locis Opvs : Qvo Nvllvm, Teste Galeno, omnibusq[ue] Medicis & Philosophis, praestantius extat, in quo, fine dubio, sicut Hippocrates autor, ita Cardanus commentator seipsum superat ...
Entstehung
Seite
332
JPEG-Download
 

1. Aphoriſ.1 Prognoſt.

332 H. AR BANICONSIL IVM

ſuperueniente debito tempore, nec tum potitur uoto ſuo: atqueutinam iſtud non eſſet nimis frequens, plurimi enim qui ſanaren-tux in quadraginta diebus, medicis neſcientibus eum terminum,aut morbi difficultatem non intelligentibus aut adulantibus,cum uiderint priorem terminum ſuperueniſſe,& magis ſæuiremorbum quam antea, non parent medicis,& ita non ſanantur,neque in quadraginta diebus, nec multo pòſt, cum plerique eti-am pereant,& calumniam ſubit medicina. Accedit his commo-

dis, alia neceſsitas prædicendi, quoniam oportet ut medicus

præcognoſcat ſi debet prædicere: præcognitio autem habebiteaſdem utilitates,& unam per ſe, ſcilicet inſtitutionem rationis uictus, cuius meminit Galenus. Propterea dico, quod morbus eſtnatura ſua longus, duo enim ſunt genera morborum longorumimò uerius tria, ſanabile, ut quartana, ſanabile atque læthale, ut lienis ſcirrhus& regius morbus,& abſceſſus in præcordijs(dicoautem ſpecie non numero ſolum, nam hoc mihi ſufficit ad dedla-rationem mentis meæ)& læthale omnino, ſicut carcinoma& at-tonitus: huius autem ſunt duæ ſpecies, læthale quod citò peri-mit, non tamen citò ſaneſcere poteſt, uelut morbus attonitus di-cus:& læthale quòd tardè perimit,& ſi ſanari poſſet adhuc eſſetdiuturnum, ut carcinoma:& ſimiliter ſecundum genus bifariamdiuiditur, aliud quod ex tranſmutatione ſolùm interimit, uelutſtupor& reſolutio: aliud quod ſine trãſmutatione, ut aſcites& febris lenta: dico ergo breuiter, quod hic morbus eſt ex prima ſpe-cie ſecundi generis, quoniam eſt neceſſariò, ut declaratũ eſt ex prima ſpecie tertij generis, ſecundum morbi ſubſtantiam, ut declara-

eſt, quia eſt ex genere attoniti. Sed eſt ex prima ſpecie ſecũdi generis, imò forſan primi uerius, ſi illud diuidatur, quoad diuiſio-

nem generis læthalium& non læthalium, quia non eſt læthalis:& ita concludo quod eſt ex genere ſanabilium per ſe,& prolixo-rum ac diuturnorum: ſed per tranſmutationem ex genere lætha-

lium. Ex quibus colligitur uera prædictio tota,& primum quod

cum dicat Hippocrates, quòd dolores renum& ueſicæ in ſeni-bus non ſanantur. Et Galenus ibidem:& etiam ſuper eo graue-dines& raucedines, quod morbi longi non ſanantur in ſenibus,aut ualde ſenibus etiam alij. non intelligit niſi de his qui genereſecundo, id eſt, quo diſtinguuntur morbi læthales,& non lætha-

les ſecundum magnitudinem,& non ſubſtantiam comprehen-

duntur: ſequitur ſecundo, quod cura erit longa ualde& difficilis.

f 1 5 l 3 5* 2&1 ertiò ſequitur ex his quod oportebit ægrum prorſus parere,

2 in nullo