LI B.

eſt frigidus, quare paucus aer ex eo ſufficit ad cõtẽpᷣandũcaliditatem ſpirituñũ: Si vero corruptio aeris prouenit exterra, tunc aer elõgatus ab ea eſt minoris corrruptionis,qᷓ; aer ei Proximus, quoniam illud, quod ꝓxime occur-rit cauſæ agẽtt, magis patitur ab ea et ꝑꝑ illud oporter,vt manſio ſit in domibus altis,& in locis vento expoſi-tis: ſed quando cauſatur ex corruptione aeris Vicini, autex re cæleſti, occultum eſt hominibus, qualiter ſit, ſicutfit apud coniunctiones vniuerſalium„ ad quæ ſequiturhoc: Et quantomagts tunc habitatio eſt magis proximaterræ, ranto eſt magis remota a cauſa agẽte,& eſt magisſana,& domus tunc ſunt meliores propter duas cauſas,quarum una eſt illa, quam diximus: Secunda cauſa, quiadomus ſunt nobis conſuetę.

Capitulum primum ad ſuccurrendũ accidentibus& c,

dis, quorum vnus eſt: Nam accidens eſt illud, quod

ſequitur ęgritudinem: Illud autem, quod eſt in diſpo

ſirione ſana, quamuis ꝓnoſticet ægritudinem, tamen nõdenominatur accidens. Secundo modo dubitatur, quia il-

lud, quod Auicenna hic dicit pronoſticare ægritudinem,

non eſt accidens: immo eſt ægritudo, ſicut incubus,&Vertigo, vel ſcotomia,& tremor cordis: Reſpondetur adprimum, ꝙ eſſentia accidentis eſt ſecundum ꝙ dictũ eſt,

& non ꝓhibetur, quin aliqua ſigna nominentur acciden

tia improprie,& ſecundum aliquam ſimilitudinem,&præcipue illa, quę habent dependentiam cum ęgritudine;

Ad ſecundum Reſpondetur, ꝙ; nõ eſt inconuemtens, ꝙ res

vna ſit accidens,& ægritudo,& cauſa, ſicut antedictum

eſt in capitulo de ægritudinibus. ILLE cui accidit tre-

mor cordis: chafacan, ſeu tremor cordis eſt motus tremu

lus accidens cordi, cũ quo expellitur nocumentum,& ta-

lis quidem motus pronoſticat mortem ſubitam, quoniã

Mota ra chafacan ſeu tremor cordis aur eſt ꝑꝑ debilitatem cor-its ĩ libro dis, aut non: verum qñ asſidue perſeuerat, ſecundum plurimum eſt ꝑꝑ debiliratem cordis,& qñ eſt debilitas corpitulo ſep dis, tunc cor non poteſt ꝓhibere materias aduenientes ſurimo con per ipſum, quare ipſum cor eſt diſpoſitum, vt ad ipſumneeans declinent materie, vnde ſequirur mors ſubita:& non eſtpronoſti- dubium, ꝙ iſte tremor cordis qũ fit abſq; cauſa forti,cationes, tunc eſt ſignificatio fortior ſuper illud, quomã ex chafa-can vel ex tremore cordis facto ꝑꝑ cauſam fortem nõ ſequitur, ꝙ cor in radice ſit debile& iterum qñ tremor cor

dis fuerit cum ſignis debilitatis cordis, tunc ſignificatio

ſuper illud eſt magis completa,& magis perfecta, quo-

niam chafacan multociens ſit propter fortem ſenſum cor

dis ita, vt cor ledatur a minimis cauſis, ſicut a uaporibus

cibi verbigratia,& humorum, qui ſunt neceſſarij:& ꝑp

illud qñq; tremor cordis perſeuerat, quamuis cor ſit val-

de forte. Et ſignificat hoc fortitudo pulſus,& eius ma-gnitudo,& bonitas anhelitus,& fanitas membrorum, etperſectio operationum,& virtus conſtans,& firma: Et

1 N expoſitione huius capituli dubitatur duobus mo-

tremor cordis, qui accidit cum ſignis contrarijs iſtorũ, fit

ꝑꝑ debilitatem cordis,& pronoſticat mortem ſobitam inprincipio ſui aduentus, quamuis adhuc non perſeueraue.rit. Et tu ſcis,qꝙ ſinc opis pronoſticat eam,& ſincopis,quæ magis eſt apta pronoſticare, eſt illa, in qua aggregãtur treʒ proprietates, quarum vna eſt, ꝙ accidat multociens:ſi enim aecidat uice vna, aut duabus vicibusnõ ſe·quitut ex hoc, ꝙ; cor ſit debile: Secunda ꝙ; ſit venemẽs,quomiam ſyncopis leuis qñq; fit ꝑꝑᷓ fortem ſenſum cor-dis ita, vt ledatur ah omni nociuo licet minimo. Et natura ſuccurrens tali nocumento tranſmittit ad ipſum ſanguinem,& ſpiritus, vnde accidit ſyncopis leuis, quoniã

1.

Virtutes in eo ſunt fortes,& ſpiritus incolumes,& corſanum. Tertia eſt, ꝙ; fit illud abſq; cauſa manifeſta, qmmin facta a cauſa maniſeſta non ſequitur, ꝙ; illud ſit ex de-bilitate cordis. ILLE cui frequenter acciderit incubus,& vertigo&c. Incubus eſt ægritudo, in qua homo ſen-tit, qñ ſomnum ingreditur, fantaſma graue ſuper ſe ca-dens,& comprimens ipſum,& anguſtiatur ſpiritus,&interſecatur vox ipſius,& motus eius,& qñ euadit abeo, ſubito excitatur vice vna:& ſi cum eo fuerit rubedooculorum,& caliditas cerebri, tunc indicat maniam,&non epilepſiam, neq; apopleſiam: Et incubus quidem nõindicat ęgritudines prędictas, niſi quoniam ipſe non fitſecundum plurimum, niſi a vaporibus materierum groſſarum, ſicut ſanguinis,& flegmatis,& melancolię. Et tales materię eua porant ꝑꝑ caliditatem facientem eas eleuare, ſeu eua porare. Et neceſſarium quidem eſt, vt cerebrũiſtorum ſit dehile, Aliter enim non reciperet illos vapo-res Qñ autẽ illę materię aſcendunt vel euaporant ad cerebrum,& fuerit cerebrum debile, non prohibetur, quinin eo multiplicẽtur materię ita, vt fiant iſtę ęgrirudines.Et incubus quidem non accidit, niſi in ſomno, quoniamillos vapores reſoluunt motus vigiliarum:& qñ fueritſomnus ſuper dorſum, tunc incubus plus accidit, quoniãtalis ſomnus retinet materias in cerebro, ſicut declaraui-mus. Et oportet, vt in hoc addatur iſta condictio, ꝙ 2d-uẽtus incubus nõ procedat a cauſa maniſeſta, vel extrinſeca, ſicut frigore vehementi, quod cerebro acciderit, qm̃huiuſmodi frigus inſpiſſat cerebrum,& facit imaginarihas imaginationes,& talis incubus tunc non indicat aliquam ęgritudinem de prędictis, quia non ſequitur, neq;cauſatur a materijs ęgritudinum prędictarum. Vertigoautem eſt, ꝙ homo habens ipſam ymaginetur, ꝙ res voluantur ſeu in girum vertantur, vnde non poteſt ſtareerectus, immo cadit:& Vvertigo quidem indicat ægritudines illas, quoniam ipſa non fit ſecundum plurimum, niſia Va poribus aſcẽdentibus ad cerebrum,& in eo tales uapores in girum voluuntur quærentes exitum,& cum eisvoluuntur in girũ ſpiritus, vnde ꝑꝑ hanc cauſam diuer-ſificantur res Viſę,& apud virtutem viſiuam repreſentãtur eſſe in ſitibus diuerſis,& ymaginantur reuolui in gi-rum, ſicut ſi diuerſificarentur proportiones ſituumn PP rerum reuolutionena in girũ: Et oportet, vt in hoc addaturhęc cõdtctio.ſ.ꝙ Vertigo non accidat a cauſa extrinſeca,ſicut ſi homo ex ſe ipſo in girum voluatur Valde,& mulio tempote, tunc enim poſt illud accidet vertigo propterea, ꝙ poſt cius quietem ſptritus adhuc remanent in girũVertentes ſe, ſicut remanet 2qua, quæ reuoluitur in vaſereuolato in girum poſt quietem vaſis prædicti. Et verti-go quidem indicat epilenſiam& apopleſiam magis inſenibus,q́; in alijs&c. CVW multa in toto corpore: Ie-ctigatio eſt motus accidens apud motũ ventoſitatis groſſe retemte quęrentis reſolutionem,& penetrationem adexteriora, quare mouetur cum ea illud, quod de cute,&carne mouetur:& diximus ꝑꝑ motum ventoſitatis, qmmnon eſt posſibile, vt ſit eius aduentus ex motu Virtutismotiuę exiſtentis in lacertis, quoniã motus illius virtutiseſt Voluntarius ſecũ dum modum, quem ſequitur motusmembri, qui mouetur per illum lacertum, neq; eſt posſi-bile, vt materia huiuſmodi ſit habens ſubſtantiam Pꝑmultas rationes, prima eſt, quia illa materia non haberermotum, ſeu non moueret: Secunda, quia ſi illa materiahaberet ſubſtantiam, non eſſet posſibile, vt ipſa reſolue-retur Velociter: Neque eſt posſibile etiam, vt ſit vapor,aut aer, qmꝗ motus iſtorũ amhorũ eſt ad ſuꝑiora directe,quare nõ eſſet iectigatio, ĩimo fortaſſe eſſet inflatio, quiacutis,& caro impecdiret penetrationem eius; S&0

„

Incub.-2

cauſatus 2frigore extrileco nõĩdicat ęgritudines,

—1

—

8