Buch 
Fratris Rogeri Bacon ... Opus maius ad Clementem IV ... : primum a Samuele Jebb ... Londini editum MDCCXXXIII, nunc vero diligenter recusum : accedit prologus galeatus in reliqua opera eiusdem autoris
Entstehung
Seite
195
JPEG-Download
 

O P U S M A J U 195

vocatur hic illa, * qua: a scnsibus : particularibus Se senso communi cognoscitur, utsunt xxix predicta. Et insensata forma vocatur, qua:' ab illis scnsibus non perci-picur per se, quia lili b vulgo vocantur'sensos, quâmvis alias virtutes anima: sen-sitiva: pollint aque bene dici sensos, si vellemus sic vocare, quoniam sunt partesanima: sensitiva:. Nam omnis pars anima: sensitiva: potest sensos dici,. quìa in ve-ntate est sensos,, & virtus sensitiva. Quod ergo dicirur, quod c substantia: non sen-tiunt a senso, intelligendum est d quod a senso particolari, & communi, Se ima-ginatione: sed bene potest sentiri ab aestimatione, qua: licer non dicatur sensos ,est tamea pars anima: sensitiva:. Sed aestimatio non retinet speciem, licer recipiateam sicut. sensos communis, Se ideo indiget alia virtute in ultima parte postremacellula, quL mineat species ^estimativa: & sit arca ejus & repositorium ,, sicutimaginatio est arca sensos communis, Se hac est virtus memorativa, Se hoc dicitAvicenna in e t°.de anima.- Cogitano vero seu virtus cogitativa est in media cel-lula, qua: est domina virtutum fensitivarum, & loco rationis in brutis , & ideovocatur logistica, id est, rationalis, non quia utatur catione, sed quia est ultimaperfectio brutorum, sicut rado in stornine, & quia illi immediate unitur animarationalis in hominibus . Et per stane facit aranea telam geometricam , Se apiadomum hexagonam, eligens unam de figuris replèntibus locum,. Se hirundo ni*dum, Se sic de omnibus operibus brutorum, qua: sunt Umilia artificio fiumano ..Et storno in fomnis vider mira per stane virtutem, & huic serviunt omnes vir-tutes anima: sensitiva: & obediunt tara posteriores quam anteriores , quia. propteream sunt omnes.. Nani species,; qua sunt apud: imaginationem, multiplicant se incogitationem, licer apud imaginationem sint secundum suum esse primurn propterpstantasiam,. qua: utitur illis Ipeciebus; sed cogitativa nobilius habet species illas,atque species aestimativte Se memorativa: fiunt in cogitativa secundum effenobilius,quam sit in ei's,, Se ideo utitur omnibus, virtutibus aliis tanquanr sois instrumen-tis.. Et in stornine sopervenit ab extrinseco Se a crearsene anima rationalis , f &unitur cogitativa: primo & immediate, Se utitur ea principaliter sicut suo instru-mento speciali , & ab ea fiunt: species in anima radunali. Unde quando illa lasdi-tur,. pervertitur maxime judicium rationis, Se quando illa est sana, rune bene SeE rationabiliter operatur intellectus..

C a p u t V.

De' expofìtione auBoritatum confrariarum circa jam dt&as virtutes »

S ED textus Aristotelis Latinus non ostendit nobis stane distinctionem, nam nonexpresse sit mencio nifi de senso communi, Se imaginatione, Se memoria..Quoniam a tire m non potest textus Aristotelis propter perversi tatem translationisìntelligi ibi, sicu* nec alibi, Se quoniam ubi que Avicenna fuit persectusimitatorSe expositor Aristotelis atque dux: Se princeps philosophia: polì eum, ut dicit com-menta tor super caput de Iride , propter hoc sententi^ Avicenna: , qua: plana Seperfecta est, adhserendum est. Et licer trans! a tor es librorum Avicenna:, ut in il-io libro de anima Se in libro de animali bus Se in libris medicina:, aliter transtu-lerunt Se vocabula mutaverunt,, ita ut iibique non sit eadem intendo Avicenna:translata, quoniam in libro de Animali bus Avicenna: reperirne , quod atstimatioest loco rationis in brutis, Se sic aliquando invenitùr alibi contrarietas respecttipr^dictqrum, tamen non est vis de hoc quod diversi interpretes diversificantur invocabulis, & aliquando a parte rei habent aliquam diversitatem ; sed tenenda estejus sententia in libro de anima, quia ibi ex principali intentisene diseutit vires

N 2 ani-

t M 1 ìllit senfìlus pArtìcularìbus percipitur . b Har. & Mag. vulgato, Reg. vulgarittr.

- < l lia l tates cttnplexionetles . d Deeft in Ed. e Ed. secando Mag. in primo de anima» quodu * virtutes sunt in postrema parte cerebri. f Har. qua. e Har. rationabilìter .