Cap.II. Ifaaci nuptis,& filiorum natiuitas. 209

8 c Dauidem in Nabalem iratum,nif prius cogitat quam a vi- , illum enim delinquunt, quacutem medicaminibus ungunt, genasri iugulotQllereDauiclis gladium. Quid tunC?Ait i.Reg.zf. rubore maculant,oculos fuligine collinunt , utique ab aduerfarto ar-'Feftinauit igitur Abigatl,<fa tulit ducentos panes,&duos utres vi- tifice [umentes additamenta ifia,id eft,diabolo.Vn\xs diabolus eft,

ni,& quinque arietes co£los,(fi> quinque fatapolenta,& centum li-gaturasvua pajfa , & ducentas majfascaricarum , & pofuitfuperafnoSidtxttquepueris fu'is,Pracedtte me y ecce egopofi tergum [equsr,viro autem[uo Nabal nonindicauit .Cum iis periienit ad Daui-dem,dona offert,iubet a mariti offenfa abftinere. Sufcepiter-go Dauid de manu eius omnia, qua, attulerat ei.dixttque ei , Vadepacifice in domum tuam .Itaque foeminalarga in praebendo ci-bo indigentibus, a viri lugulo gladium properantem auer-tic,&mifericordiamobtinuirommbusdomefticis. De quoPetrus Dam.opufc.i jj.de perfe<fl.Monachorum,cap.x^.^^-gaildum magnifici conuiutj partem fubtrahit , d uiri tugulo gla-dium Dauid tn ultionem contumelia feftinantis auertit , ficquefuiscibum bene furata[urfipuit, quibus utique vitam extraneis mini-ftrando feruauit. O Iaudatifiimum vxorum furtum, quandoipfa? ^liquid domefticis rebus fubcrahunc,vt egenis largian-tur IO (vantariflimalargitio,qua vxores fxpc & viro,& totifamiliae vitam emuri^&incolumitatemllofuez.Raab hofpi-tio fufeeperat exploratores Ifraelitas, quos cum fanos di-mitterec,ait illi s:\uratemibiper Dominum,vt quomodo ego mi-fericordiam feci vobifcur», ita & vos faciatis cum domo patris mei,detifque mihi verum fignum , vt faluetis patrem meum , ff ma-trem,fratres , ac [orores meas , & omnia,qua eorum funt,(fi eruatisanimus ndfiras d morte. VtRaab fecerat inifericordiam cumexploratoribus,&dum fuae mifericordia? remunerationemflagitat, non ait,licut ego feci, ita & mihi faciatis, led licutego feci, ita & vosvpiuerfae familiae, & cognatroni meae fa-ciatis. Eaemm eft mifericordismulieris gratia,vt non folumfibi, fed & toti familiae , & cognationi fua? incolumitatemafferat.

(jen.i 4. Necdum intra fe verba compleuerac,& ecce Rebecca egrediebatur,filia Bathuel,filij Melchie, vxons Nachor , fratris Abra-ham j habens hydriam in fcapula fua: puelladecora nimis, virgoque pulcherrima,&: in-cognita viro:defcenderat autem ad fontem,&c impleuerat hydriam,ac reuercebacur.

§. XIII.

In eo pcrfefla laus foemina pudica,quod caneatmendaces pulchritudinis fucos.

pRiusdicitur Rebecca puella decora nimis ,deinde vocatur,A- virgoquepulcherrima. Et cur pnus decor eius maxim usexhibetur, antequam exprimatur virginitas ? Debuit equi-dem prius forma veri, & non ementiti per fucos decorisprobari,vt inde perfedta laus conftaret virginitatis,& pudi-ci** Non crederetur enim perfe&us virgineus pudor,niliprobata eff t forma decoris in nullo ementiti. D.Zeno lib.1. lerm. 7.de laudibus pudicitia?, inde commendat veram,& peife&am pudicitiam,inquiens:H/tci« utroquefexuconjpi-cua.in omni atate miranda,in quauis conditione non dubia,[oli fibideuota,vnum tantummodo metuens,ne fit amplius, quam vocatur.Ecce cibi,quid maxime metuendum venit pudicitiae; ne fitamphus qudm vocatur ,quovniuerfos emetitae pulchritudinisfucos,vt libi contrarios,& inimicos abiurat. Abiurat equi-dem pudicitia omne illud ftudium , quo foemina? adhibitispigmentis,& fucis nituntur effe pulchriores,quam a naciui-tate funt didb?. De iis eleganter Tertull.lib.de cultu foem,

Quantum autem a nofirit difciplinis,(fi' profejfionibus aliena funt,qudindigna nomine Chrtfiiano } faciem fiftam gerere, quibus fim-

quiaduerius pudicitiam haecadditamenta potuit excogita-re,& qui pro illis habendis ab impudicis foeminis excitatur.

Adeo enim antelucana? funt foemina? impudicae,vt fe medi-caminibus pingant, vt merito putentur praeuenire ipfa? dia-bolum,&illum excitaread laqueos parandos. Vndevanifli-me ia&atur foemina de perfe£ta,& vera pudicitia,quae priusnon probatur ab iis additamentis aliena, vt metuat,ne am-plius,fit quam vocatur.Quippe D.Nazian.in profa aduerfusmulieres fatur: Proinde,ne faciem tuam pingas, 6 improba ^ 2 -mulier,ne cuti tua? impofturam facias .Nullam enim ipfe aliampulchritudinem agno[co,qudm eam,qua natura dono contingit, VtGalli ad Rheni undas foetus in lucem editos explorant , vt ignis deauri puritate certi/fimus index efi i fic ego animi tui pudicitiam adincomptam,fucique expertem forma, elegantiam expendo. Nec credi

poteft pertecla pudicitia cum iftis lucorum additamentis.

«

§. XIV.

Trima laus foemina a cafiitatis commendatione.

E Xpe&abatur ab Eliezero puella, qua? hofpitalisappare-rec, qua? aquam fttibundo praeberet,& infuper adaqua-ret camelos,& proferens hanc puellam fcriptura,antequameiushofpitalitatem oftendat , multa eft in eius pudicitiaoftendenda.Ait enim:Ec« Rebecca egrediebatur filia Bathuel fi-lij Melcha uxoris Nacher fratris Abrahami : puella decora nimii,virgoque pulcherrima, (fi incognita wo.Non contenta puellaruvocare virginem,amplius replicat,& incognitam viro,ante-quam ad hofpitalitatem eius accedat, vt iis replicatis voca-bulis oftendat, quam lit prius praedicanda , & monftrandapudicitia? virtus in foemina.Ait enim Sixtus Pontifex in tra- Sixtus.< 5 latu de malis dotftoribus,& caftitate: Eft infinita virtus,cor -poris vincere voluptates , totum iuftitia, atque [anilitatis, funda-mentum, Iudtthc.io. vt aduerfus armatum exercitum dimi-caret,nuptiarum refumplit ornamenta,& dum felauat,dumfe ornat,cauit feriptura dicens:Ow»« ifiacompofitio non ex li-bidine , fed ex virtute pendebat. Cur hoc dicere praeuenit feri-ptura narratura facinus, & inauditum triumphum tanta?mulieris , nili vtoftenderetur decere in foemina prioremapparere caftitatis trophaeum ? Pulchre rem expendit D.

Auguft. ferm.azp. detempore : Qua exorata cenfurgensaquaabluit corpus fuum , imponens fibi ornamentum,pendulas aureas di-utii as fu f pendit,& manibus lapillatos circulos Splendentes induxit,fluentesfinuspurpurea vefiisgemmato collegitpeilore , caftovultuprius dimicatura, qudm ferro. Expende ha?c vltimajnimirum,cafto vultu prius dimicatura i vbi inftabat tantum certamen,inquo Holopherniscaputamputandumerat , diflipandiBa-bylonis exercitus, liberandus Ifrael,non prius itur ad aliaarma, quam ad caftitarem , non prius quaeritur liberandi If-raclisfacinus,quam caftitatis trophaeus. Hocfemper debeteffe prius in muliere facinus , quo eius afferatur cafticas.Ruch.c.i.audit focrum monentem,quod fe lauec,fe orn^t,&ignorantis Boozi accumbat lc<ftulo,eiufque coniugium iux-ta legem contendat. Quid tunc illa > Quidquidpr&ceperis fa-ciam. Defcenditque in aream y &fecit omnia,qua. fibi imperaueratfocrus,&c. Mirantur alij Ruthae fidem,& obedientiam pra?fti-tam focrui i alij charicatem eius defumfto marito redditam,vt-amaret relidta patria, & fuis eius fufeitare femen. Sed nilprfus in illa laudat Author Imperfe&i, quam pudicitiam inamore,&dile< 5 tioneIfraelitici generis. Ait enim homil.i. in ManhA\Matth. Quid primum laudetur inRutha ? Dileilio generis if-rael,aut [implicitas,aut obedtemia.aut fides!Dileflio quidem gene-ns Ifrael, quia fic defiderabat filios [ufeipere ex femine Ifrael ,una fieri ex populo Dei. Si enim communicationem viri defideraf-[et.quafipuella lafciua,aliquem iuuenem potius appetiuiffet. Qluo-

ludith IQs,

Aug.

Ruth z.

plicitas omnis inducitur; effigiem mentiri , quibus lingua non licet. | ntam autem non lafctutA [us., fed religioni [atisfacere cupiens fuit ,■Sane quae colorum , pigmentorumque mendaciis le defor- ! familiam potius fanffam elegit >qufim iuuenilem &tatem. Ecceti-mant, vt amplius fine, quam vocantur, a vera?, perfedtaeque i biin muliere tantarum virtutum nullam prius putat lau-

pudiciria?difcip!inafeparantur.Illisaptarim,quodfcriptum

eft Iob c. j .Qui maledicunt dies,qui parati funt fufeitare Leuia-tbarh Si enim Leuiathani expendamus vocabulum,idem fo-nat,ac additamentum eorum t quare merito diabolo applica-tur 5 cuius eft nouis additamentis virtutum fimplicitarem

dandam effe, quam pudicitiam etiam in amore connubijIfraeliticiiquod lic cafta,lic pudica fuerit in ea vel ipfa con-iugij diledtio, vt nihil quod pudicitiae repugnaret in illa vi-deretur. Hinc,mihi credite, prima laus apparet mulierum,

_ __ r __ vc cui ha?cdefit , nec iam laudari , imo nec nominari de-

obicurare.Huncdormientem excitant,qua? additis pigmen- { beat.Iicet aliis virtutibus fplendeat. Matth. i. genealogiamtis amplius effe nituntur, quam vocantur, perpetua? lucifu- Saluatorisfcribens ait: ludas genuit phares,&Zaram de Tha- MAttti.l,ga?,vt a fubobicuris plus placeant. Audiant ipfa? Tert lib.de j mar; Booz autem genuit obethex RuthiDauid autem genuit Salo-Cl *h to?nvn, Non fupergrediendum vltrd qudm,quod fimplices,& monem ex ea,qua fuit Fr/*.Norninantur nomine proprio Tha-fufficientes mundities concuptfcunt,vltrd qudm Donum placere. In mar,& RuthiBerfabee autem fuppreffo nomine exprimitur. sBaezadeChrifto figur.Tom.I S 5 Et