18 N HI SE EER,
ne qua calidus& paliens quatenus elementum.preterea quæro, quodnam genus caloris ſit?aut enim eſt uiolentus?& ita non eſſet idoneus ni:ſi ad corruptionem? uel eſſet cœleſtis,& ita noneſſet proprius ei: uel eſſet naturalis?& ita con-ſumeret ſubſtantian ficut uidemus de calore plantarum& animalium. Vbi etiam eſt calor natura-lis, ibi eſt lux aut lumen, ſicut uidemus in animalibus& uita, aer autem per ſe obſcurißimus eſt.Ceſſaret etiam oppoſitio uera quæ eſt inter cœle.ſtia& ſublunaria, quia cœleſtia habent rationemhabitus,& eſt calor, ſublunaria priuationis,&eſt ſrigus,& ſicut oportet recipiens eſſe denuda-tum ab omni natura recepti, ita elementa ſunt priuata omni calore per ſe, ſed recipiunt caloremcœleſtem ad generationem, calorem putredinisad corruptionem, calorem uiolentum ad atte-nuationem. Pro ſolutione ergo dico, quod aerſui natura eſt ſtigidißimus, id eſt priuatus omnicalore,& ita hæc frigiditas eſt priuatiua, natu-ra autem propria eſt temperatus, id eſt, quia noneſt neque frigidus neque calidus, quoad qualita-tes, comparatione tamen hominis eſt frigidus,quia natura humana eſt calida non parum. di-co quartò, quod aer facile tranſmutatur ad ſum-mum calorem, ut in flamma& frigus, ut in gla-cie,& ideò aer in cacuminibus montium eſt fri-gidißimus trifariam,& ratione propriæ natu-re priuatiuè ut dicunt,& ratione quia deſtitui⸗-tur 4 calore radiorum Solis maximè refracto-rum, qui non eſt contemnendus, ut in ſpeculoconcuuo,& in uallibus: ſicut diximus alis in li-bris de Subtilitate,& hic docet de æſtuoſis lociscauis. Tertiò, propter refrigerationem ſaxorumqui ſunt in montibus adeò, ut dixi ut etiam ſab
æquinoctiali niues& glacies generentur.porrò, Hippocratis ſententia ſecundum, quodcolligitur à Galeno in libro(Capite 8.) QuodAnimi mores corporis ſequantur temperaturameſt quod ſitus locorum tria maximè ſignificet temperamentum corporis& compoſitionem, mor-bos quibus ſunt obnoxij,& mores animi, duo prima pertinent ad medicum per ſe, tertium quo-quomodo.LECTIO IX. SVPEREN M
Ominum inſuper diæta per-quirenda, qua maximè capian-tur: an bibuli ſint& lurcones,& ociodediti, aut exercitijs uarijs utentes,&tolerantes laborum, ciborumq́; plus
VV
appetentes quàm poculorum.
Tranſit ad ſecun dum genus rerum non natitaralium( ſunt autem hæ ſex ut habet libro Artis medicæ, capite 8 5.) Nam ſuperiora omnia ad ae-rem pertinent, ut etiam aquæ: ſed aquæ uit ſunt adderem pertinent, ut bibuntur ad potum:& idehabent duplicem locum. hic uerè propriè de cibo& potu ac motibus& quiete tractat, per eademtamen intelligit ſomnum& uigiliam, uenerea: peruerbum aũt lurcones, ſeu ct οαIα ab cetquod eſt prandeo, eos qui ſe ingurgitat, intelligit.Horum nihil diſcere poſſumus, quamdiu ignorasuerimus quorſum hæc tendant, fiuis autem propoſitus eſt ab eo in initio, hic ſcilicet ut medicus poſaſit exercere artem perfectè, nec, ut puto, intelligentibus dubium eſt de hac neceßitate ſcientiæ temporum& uictus, quæ omni ægro conuenit. Verumdicet quiſpiam, quorſum ſcire regiones, aquas,uentos, ſi uoluero manere in mea regione, ſufficitenim quæ ad regionem meam pertinent dignoſce-re ſitum loci, uentos, poli altitudinem, aeris natusram, aquam, conſuetudines, temperaturas, uictusrationem et ſi uelis addere etiam mores tum plantas quæ melius ibi proueniunt, quæq́ facultates habent præclaraꝶ: at ut de beam uagari, cum nulla mihi cauſa ſit præter id quod nulla utilitate id factusrus ſim,& magno diſpendio multisq́ periculis eætiam ſtudere non potero, neque artem exercere:quis enim eſt medicus qui prorſus incognitus adcuram ægrorum, relictis ſuis familiaribus medicisaduoceture Narrat Galenus(io. de Simplic. med.cap. I. in fine.) de duobus medicis, qui inſcij con-ſuetudinis guſtato melle, quod ille uendere uelleſimulabat, paucas poſt horas abierunt.& Romæquod ex inſidijt iuuenis medicus perierit. Ad hocreſponderi poſſet, quod Hippocrates hoc in libroDe præcognitione ad Porth. cap. 4.) unum do-cet& aliud uult. Docet quidem quomodo in Africa& Aſia& Europa& Scythia, quæ ut uidebi-tur quarta eſt orbis pars& magnitudine& ſitulocum dignum habitura unuſquiſq; medicus poſſit dignoſcere quæ ſunt neceſſaria: non uult tamenquod adeat omnes illas partes, ſed ut hæc eademcontempletur in propria regione,& ut ſciat eti-
am antequam adeat, ſi fortuna contingat ut ed ſe
conſcrat, mores naturam gentis proprios, morebos, leges, corporum qualitatem, ſitum aquat, uentos, tempora anni, atque huiuſmodi. Poſſumus&dicere, quòd uelit medicum uagari in iuuẽta per-diſcereq́; hæc omnia ut fiat glorioſus. reuerſi e-nim in patriæ os alijs ſublinire ſolent ex magnum
nomen