Buch 
Avicennae Philosophi Praeclarissimi, Ac Medicorum Principis Libellvs De Removendis nocumentis, quae accidunt in regimine santitatis. Tractatus eiusdem Auicennae de syrupo acetoso. Syrasi ... expostiones super secundam, & tertiam, & partem quartae fen primi canonis Auicennae. Ebenesis ... expositio super quintum canonem Auicennae. Tractatus de ponderibus, & mensuris / ab Andrea alpago ... ex arabico in latinum uersa, ac nunc primum in lucem aedita
Entstehung
Seite
33v
JPEG-Download
 

LI B.

oporter, ur ſit ilud cum gradatione timendo, ne graueturdowacus,& accidat ei ſpecies malitiæ digeſtionis qᷓ ip-m P RI V Sactat ideſt in ptincipio lactationis eius.COMPLEXI Omatris eius temperetur, a ſuo lapſu cauſato ex dolore ꝑtus, et lac ipſius ſedetur etiam a ſuacõmottone, quæ accidit ex agitatione partus,& ex pulſione ſuperHHuitatum corporis eius aggregatur tempore im-prægnattonis, PA RVM AELlis quontam ſtomacusnfantis eſt frigidus humidus indigens eis, quę calefactũt,Uexiccant:in melle autem ſunt iſtæ duæ operationes, qreonueniens elt eius adminiſtrario. E X lactæ quoq́;&c.ſt emulgendum, quoniam lac, quod eſt in papilla mamilx uel in extre mo mamille, aut ei ꝓximũ, corrũpit᷑, qmgroſſatur,& congelatur ꝑꝑea, ibidem eſt elongatuma calore naturali cum hoc, lac uelociter recipit cortu-ptionem, aut propterea; lac ibidem exiſtens eſt ſubtilispauci nutrimenti: cuius accesſio ad illum locum papillæfuit ꝑꝑ eius ſubtilitatem: quare emulgendum eſt bis, autter, ut ex pellatur illud ſubtile, deinde lactetur, ut nutriatinfans lactæ tem perato,& magis conuenienti pro nutri-catione. MACVLA quod enim eſt retentum in ex-tremo mamillæ, aut in loco ei proximo, tunc habet maiorem maculam ſeu malitiam,& corruptionem ꝑꝑ illud,quod diximus. D V Meſt feiuna&c. quoniam caliditaseius magis acuitur,& accenditur tunc:& generatur tũclac malum ex materia mala,& in hora uacuitatis ſtomari a cibo arcahitur materia mala ad mamillas, quare in-ſans nutritur eo.& leditur. MOTV S Fentus uel ſuauisut reſoluantur ſuperfluitates,& uiuificetur caliditas natualis: Iuuamentum uero cantilenæ eſt, quia ipſa remouettriſtitiam,& anguſtiam,& ſetificat animam,& delectateam:& hoc quidẽ fortificat cõplexionem uel confortatcõplexionẽ ſpittuum. Et experientia teſtificat illud, qm̃puer, plorat, aut accidit ei res nociua, aut motio, quie-ſcit,& ſedatur,& qñq́; dormit ꝑꝑ cantilenam:& illud,qom̃ muſica eſt uehementer cGueniens cõplexioni animſenſitiuæ, ſicut ſcientiæ ſunt cquenientes animæ rationali.Et accidit uel accurit armonia delectabilis, tunc ſolustur anima a re triſti ledente: uel nociua, Et Pp contractio-nem anime,& ſpirituum ad interiora in hora quietis, ac-cidit ſomnus. Quòd aũt motus lentus adducat ſomniũjeſt pꝑea, elleuantur uapores ex reſoluttione humorũ adcerebrum,& repletur cerebrum ex illis ua poribus, vndecauſatur ſomnus,& propterea; motus lentus,& cantilena delectat, Ep illud medici ingenioſi pręceperunt ad-miniſtrationem amborum poſt lactationẽ infantis- RE-cipiendi hæc duo. ſ.motum,& cantilenam, immo quod-libet illorũ: ſi enim recipit pPrimum, tunc membra ſuntobidtentia morui,& inclinantia ad motum,& non patiũtur ab eo immo corpus eius delectatur eo,& quieſcit,&alleuiatur,& dormit ipſum,& fortificatur digeſtio etfit aliud ab ea. Ex ſecundo uero. ſ.ex cantilena puer letatur,& non patitur,& ex ea cauſatur quies,& tranquili-tas S CIET V R quantum&c.& intentio hoc ſci-re ſeu per hanc cognitionem eſt, ut quantitarẽ, quampuer tollerat de exercitio,& cantilena, fiat g⸗uen additione ipſorum. Conſiderario de ellection nutricſs.INTEE eam& partum inter eam ideſt inter ipſamnutricem,& partum, FVERIT REPE RTA.ſ.nurni x. VT EIVS NVTRIENTIA bo-nificentur ſeu ſint bona& ſuma horum uerborum eſt,quòsd nutrientta ipſius nutricis ſint bona,& conuenien-tia lacti cum cautella,& abſtinentia a cibis malis ledentipbus lac,& cotrũpentibus ipſum, ſed diſtinctione, et inpticulari locquendo ſermo Auicenne eſt, quãdo dicit, E T.fiant ex tritco bono. tritricum enim bonũ nutrimẽtum

I.

prabet bonum,& impinguat corpus,& conſert tusſi,&ſputo ſanguinis,& aſperitati pectoris, et canæ pulmonts,& argumentũ facit in ſpermate,& lacte augumento ulii-mo. E T CANdaruſio Candaruſiũ eſt ſpecies frumentiromani:& eius magnitudo uel quantitas eſt inter ordi-nem,& frumenrũ:& eius quantiras eſt magis ꝓxima ordeo,& non habet corticem:& plurimum de eo reperiturin regione Italiæ,& romaniæ greciæ:& eius complexioeſt magis ꝓpinqua complexioni frumenti,& eſt boni nutrimenti, generas ſanguinem conuenientẽ,& augu mentũfacit in lacte, quomã ſtringit naturã.& PIS CIVMquorum caro non eſt dura& c. ita ut ſit cibus ſubtilis declinans ad humiditatẽ, proportionatus cõplexioni infan-tis, vnde cum eo facilis fit nutricatio. C TVCEAlbadarugi ſeu badarugi quid ſit ſcribitur in libro Ebe-nebitar, quod eſt ſpecies zimi habentis folia lata,& de eoſcribitur etiam in ſecũdo Canonico.& alio nomine ap-pellacur alhuch uel haach. QVOQYV E&c. quiamultiplicant lac, et generat bonũ ſanguinẽ.& AàI G-DAL E. ſ. dulces funt etiam laudabiles.& AVELA-NE& fiſtici ſunt ex medullis laudatis ꝑꝑ declinationemearum ad caliditatẽ,& humiditatem. E RVCAeſtherba nota aqua eſt cauendũ.& ALBEDARV GIdixit Raſis,; ꝓprietas albedarugi eſt exiccare lac&IN MENTA eſt eius virtus ꝑꝑ exiccationẽ fortẽ.& CO MPLEMENTI Non oportet ut nutrixſit iuuenis, niſi ut eius complexio ſit fortior,& ſanior:Nam ſanitas ſenis,& infantis, uel puellæ declinat, uel eſtremota a cõplemento,& perfectione: de infante quidẽ eſtmanileſtum, ſed de ſene ꝓbatur, quia uirtus eius tenditad diminutionem,& caliditas eius ad minorationem,&reſolutionẽ: cõſiſtens uero ſeu etas primi ſenii eſt propinqua ſenectuti: in etate pueritiæ dominatur humiditas fu-per caliditaté. IN Flgura per figuram intelligitur hiccolor,& forma corporis in matie,& raritate,& ſpisſitudine ipſius,& ſoliditate,& lenitate,& aſperitate,& pin-guedine, macredine eius.et CO MPOSITIONEeius intentio per compoſitionẽ eſt cõpoſitio corporis ip-ſius nutricis, quæ cõpoſitio deber eſſe bona. 5 O NIcoloris quoniã bonus color ſequitur æqualitatem cõplexiomis eius,& illud quando color eſt ſplendidus habens al-bedmem ꝑmixtam rubedine,& q; cutis ſit mollisbona ſtatura corporis,& lineamẽtis eius, et extrema ſintſubtilia: hoc quidem eſt iudicium figuræ ex parte colo-ris, et quę ei uicinantur. ¶uæ uero iudicantur ex parteformæ corporis nutricis eſt, ut ipſa ſit ęqualis ita, ut nonfit nutrirũ extenuatum habens corpus rarũ, neque ſpiſ-ſum, ſolidum, quia iſta ſignificent corpus lapſum a tem-peratot Iudiciũ uero ex parte cõpoſitionis corporis eiuseſt, qꝙᷓ oportet, ut nutrix habeat collum ſorte, et pectusam plum, et reliqua. PECTV S amplum qm̃ illud ſequitur fortitudinem cerebri, et cordis, et ſanitatem inſtrumentorũ anhelitus.qm̃ pectus ſtrictum eſt pręparatũ adcatarros, et ſputum ſanguinis. MVSCVLOSAM eic.ideſt,habens muſculos magnos, qm illac fit ꝑꝑ perfectio-nem vuirtutis augumentatiuæ, et ex vberantiã caloris na-curalis. D V R AM habens carnem qm̃ illud eſt pro-pter paucitatem humidiratis ſ uperfluæ, quare corpus eſtmagis ſanum ꝑꝑea, parũ recipitur de putredine. ME-DIAM inter pinguedinem etc. hoc enim fit ꝑꝑ æquali-tatẽ cõplexionis. CARNOSAM qm̃ multitudo carnisPlectior, et cõuenientior eſt ad generadũ lJac, multitudoadipis ꝑꝑ illud, ſciuiſti de carne, ipſa fit ex ſanguineſpilſo, qᷓre pinguedo, et adeps fit ex aclſitate et unctuoſirate ſanguis.Et iterũ qm̃ multitudo adipis, et pĩguedinisfit niſi debilitate caliditatis naturalis, præcipue multi-tudo

EEIͤ