Buch 
De proprietatibus rerum libri XIX
Entstehung
JPEG-Download
 

ZiberItem ex materia quam inuenit eius actio variatur. qusi materia fuerit multa. calor naturalisdebilis per somnum fit maior humor resulutioqua propter calor naturalis vincitur extinguitur-t ideo praecipitur portionatur ne dormiant minuiturne. s. p somnum tanta sit resolutio humorum quam nonpossint regi a natura. β si fuerit cibus temperatus similiter t humores calor per somnum interi-reuocatus cibos digerit/ humores tempatosreddit. cor humectat calefacit/ ⁅� impinguat.Recollige igitur breuiter ex praedictam quod somnus ca-lorem naturalem ad interiora reuocat/ exteriorafrigidat/ ra sanguine depaupat/ interioracalefacit/ 7 nntrit/ ac fortificat/ impura/ 7 audadecoquti/ 7 maturat. motus ainales 7 sensibilesrecreat quietat. Si vo fuerit in q̄litate ꝯq̄ti-tate temperats legrotum alleuiat futuram nature victoriam 9 morbum bonam cnsim denunciat. Siautem ecouerso somnus se habuerit/ merito endesuspectus. vt dicir ꝯstan.De Somno.N somno igitur consideratur dormientisvoluntas. quae voluntarie ad dormiendumse deponit. Nam(s̈m Auique.)somnꝛ nibil aliud est quam in vi senstiua quiesur appetit? Itdomitionis breuitas. homin. quam ad dormienduse deponit/ celeritur a somno surgere ordinat 7pponit. Item ὑtuer in dormitione vnitas. Nazὄtus dispsa in vigilando aggregatur coadunaturin corpere dormienst. vt di. Auiqui. Item dormienturinsensibilitas. vt pz ex iam dictur. frequentur. n. ꝯti-git quod aliquis ita fortitur dormit tam profundi en somni quod vix sentit aliquod exterius etiam si vberatur. Ihrquetur suauitas. nam dulcedo quam psequitur quas indormiendo facit praeteritoir laboque 7 etiam pintiuzobliuisci. Item dormientur securitas. quod cum quisdormit/ etiam hostis pantiam non pauescit. Item figure dormientur mutabilitas. q2 exterius videturmortuꝛ T interius viuus/ for pallidus/ int'rubeus/ fori frigidus /? intus calet/ forl tota v-tus efficiens quam in ấria se diffundit/β intus totasotus se recolligit. Item in dormiendo attenditurdiuersitas. Sut. n. qui dormiunt palpebri clausis adinuicem t reductis. oia talia ainalia suntacutioris visus quam illa quae apertr dormiunt oculis7 non tequer. sicut di. ansto. vnde pisces sunt debilis visus. quod dormiendo non claudunt oculos.Et sicut dicitli. iii. Pisces qescunt in somno. βmodicum./ qr subito expergiscuntur et fugiunt. quere. sli. v. de palpebra de oculo. Iten somnioꝛτfantasmatum imaginatio/ nam in dormiendo propripermixtionem roonis cum fantasmatibus multeaine occurrunt fantasie. quarum quidem formas si-militudines aia imaginane app̄hendit/B de

VI.ipus imaginibus& fantasijs ad plenum non di-scernit/ ideo sepe cuz euigilauerit/ quae in somuisviderit non aduertit. Item in dormiendo p̄cipueattenditur vtilitas. nam quam somnus est naturalis7 tp*atus/ multas infinitas ꝯfert corperi commoditates. sicut pz. s. in vbis Auiquam. etiam ꝯstan.7 marime. qr tunc fit digestio puri ab impuroseperatio. nam quae pux est corpi sire/ tunc corporiynitur. quod vòo impur̈ est dissile vi expulsiua acorpe separatur. De malo ὏o somno innaturali-quere infra li. vij. de litargia.De Tigilia.Igilia est quae dam animalis dispon cumdiffunditur 7 effunditum spuns ad instrumta sensus motus vteis vtatur. vii vi-gilia nihil aliud est quam libera spuns plorgana sen-sus motus diffusio. Iainate vtur in corpore pr-agens actiones. Differt autem vigilia ab inso-neire te/que est superfluitas in vigilijs, pueniensex egressu animalis virtutis a natura siue a renaturali. eius quidem ca quandoque est calidi-tas siccitas conplexionis. quandoque poppř igneitatem spuns semper mouetur ad exteriora. sic animal no quiescit. quaeque est propter malam materiamledentem cerebrum: sicut accidit ex dispositisad fien esim ad inaniam. quamque est propter va-porem malum perturbantem cerebrum t'eius vicinitatem. sicut accidit in dispositur ad melancoliam. quamque etiam est er viscositate humiditatisin cerebro exn̄tis. vt patz in decrepitis. quamque ercam doloris tam corporalis quam spumalis/ 7 vtrunquenon permittit spinm quiescere. quamque etiam est in causamalica digestionis 7 multitudo repletionis.opprimens spum animalem t quiescere non permittens/ vt pz in nimis inebriatis in quibusfumus vinijacuius/ pungens neruos sensibi-les 7 ledens eos quiescere non permittit/ 7 talessepe ad mortem vel furorem disponuntur./ nisi abarte vel natura/ ad dormiendu citius inducantur.Tligilie autem naturales refrigerant intrinsecus.quia calor egreditur ad exreriora. Et ideo calefaciunt deliccant exterius. Si vero mo-dum excesserint. calorem augmentant corpusattenuant/ r desiccant/ Oculos 7 palpebrasnimis grauant. visum ebetant debilitant.dolorem capius generant/ totum corpus debilitant eneruant. Moderate autem exteri-us calefaciunt r humectant. Quia calor humiditas petunt exteriora. quando vero immoderate sunt ex vebementi motu spirituum ca-lefaciunt desiccant./ 2 intus ac extra ꝯsumuntin naturam ledunt. yt dicit constantinus.