Buch 
Incipiut tituli libror et capitulorum venerabilis Bartholomei Anglici de proprietatibus rerum
Entstehung
JPEG-Download
 

Libl.ad nostrum situm. omnia calore vel frigore in nrositu habitabili consumerent vt dic Aristo. Necsolum attenditur in celo puritas et incorrupti-bilitas ex parte materie verumetiam pulcritudo etclaritas ex parte forme vt dicit Aristo. in libroꝺe sensu et sensato. Celum in sui natura splendidum est. sed in partibus eius est differentia. Nam in stellis est maior aggregatio lumins quam in alijs partibusipsius celi. Ende ex parte forme habet rotundi-tatem cum conuexitate quexitatem cum claritate. oyaphaneitatem sine transportiam et perspicuitatezvniformitatem in toto sed in partibus diuersitatem. ex mutuo concursu orbium et motu contra-rio planetarum dicunt sapientes generari concentum 7 armoniacam suauitatem. vnde Matrobius in libro ciceronis. exponens scipionissomnium in. vj. ꝺe rep. libzo. Impulsu et motu ipserum orbium efficit̄ sonus ille qui acuta cum gra-uibus temperans. equalem sonum facit 7 concentuzxx. Preter bec dicitur in libro ꝺe ce. et mun. in finequod celum motus sui continuitate inflammat illudsuper quod mouetur. vum etber ex motu celi ignitur. Notus enim causat calorem. vnde ibidem di-citur per se et sensibiliter inuenitur quod ex motu fitcalor et ex quiete frigiditas 7 io calor materiasemollit. et dissoluit frigiditas vero aggregat etconstringit vnde partes elemantares motui celivicinius existentes ceteris partibus mundi inferiorissunt calidiores vt patet in igne et iaere. In tercio autem elemento scz in aquam est motus debilitatuset io in ea est frigiditas sed in vltimo. In quam to at̄sez in terra propter elongatonem a motu celi fitconstrictio in vltimo propter caloris absentiamdominium frigiditatis Et ido terra permanentquiescens et perhennis vt non moueatur sicut dincAristo. ibidem. Nobilitas itaque celi attenditurin materia et substantia in formam motu in situ.in substantie sue simplicitate puritate et ppe.tuitate. In forme claritate dyaphaneitate siueperspicuitate et in sperica orbicularitate. In motus vniformitate velocitate et in virtuositatesitus sublimitate. quae ad situm a centro terre maxime distat r in dimensina quantitate. quia eiusmagnitudo imaginationem. immo rationis men-suram superat in potestate. quia omnia infer ora sibi subdita regulat ordinat mensurat. Etquam super omnia mirabile est. omnia inferiora celimordinat et immutat et tamen a nullo inferiori seimmutationz aliquam recipit. nec aliquod sibi dissimile in natura 7x. tutute aliquam ipso celesti corperise conformat.

VIII.De celo aquo siue cristallio.Cap iij.Extum celumaqueum siue cristallinuz quod ex aquispositis super firmamentum dinitatis potentia estformatum. aquaeesem esse super celos colloca-tas ꝺiuine scripture auctoritas nobis tradit. quaeita sunt leuigate et subtiliate. quod in materiam ce-lestem sunt conuerse. et io permanent ibi fixe. Beda tamen dicit quod aque ille celestes non vaporali tenuitate. sed gratili quadam soliditate virtute di-uina super firmamentu sunt suspense. et hoc ad impetus firmamenti moderationz vel ad caloris ge-nerati ex eius velocissimo motu repressionem.Opinio en fuit Bede quod celum lignee sit naturesicut platonici posuerunt. Anno dicit Beda. Le-lum est subtilis et ignee nature rotundum a centroterre equalibus spacijs collocatum. Et io forte be-de videbatur quod ideo fuit necesse ibi esse aquam vt calor ille celestis ad tempamentum ꝺuceretur 7 quod ex ta-li inflamatone mundus inferior dispendium non pateretur. ex frigiditate enim naturali illarum aquarumfirmamenti verticem positarum ꝺicut alique stellazsaturni esse frigidam.ppt illam quam hz ronne sui siturcum firmamento vicinitatem. Dicunt etiam quod firmamentum per virtutem aquarum illarum infrigidaturinfrigidat orbem saturni sibi magis proximum rvicinum. Sed quam liter istud posset fieri rationabiliternon est perspicue ratione vtentibus iudicandum. Nam cumaquosa substantia ratione vtriusque quaeilitatis sue sczhuinditatis et frigiditatis celesti substantie peni-tus sit ꝯtraria. non est bene liquidum philosophamtibus qualiter intę corpora tam disparia et contraria possit vnitas aut concordia aliqualiter conueniri. Et tamen scriptum est Job. xviii. Qui facit comcordiam in sublimibus suis. Ideo alio modo sentiuntet opinantur moderni quae interiora philosophie spectamina profundius vt arbitroꝛ sunt scribati.Dicit em Alexander quod aquam ille que super celos suntnon sunt ibi posite vt frigide et fluxihiles et huiꝺe vel etiam sicm solide. congelate. et ponderose. Isteem proprietates sunt etiam int se bntes contranetatem et sibi mutuo repugnantes. sed potius pro ordinationez ꝺiuine sapientie aque ille superfirmamentum sunt sub mobilissima nature sue coditone di-uinitus collorate. put nature celesti maxime suntppinque. Et hec quod dem est pprietas perspicuitatiset transparentie que principaliter et substantialiturinuenitur in natura aque ratione cuius habet conuenientiam et cum celo Empireo et etiam cumfirmamento. Et ideo posuit cominus aquam inferius sub ronne frigidi et humidi. cum alijs condi-tionibus necessarijs quod generatoem 7 corruptons