facit vt ꝺicit Constan. Ferrum etiam vt dicit ysio.accensum igni nisi induretur. ictibus corrumpiturrubens in igne non est utile ao cudendum antequamalbescere incipiat vel albere. Usus ferri vtili-or est homini in pluribus quam vsus auri. et quam zuisplus diligatur anri species ab auaris sine ferrorespublica tute non agitur. quia sine eius metu securitas ab hostibus non haetur ferro communis insti-cia regitur. tuetur inocentia et inproboꝛ audacia ferri metu coercetur sine ferro nullum fere opus mechamcum vix perficitur. nullum edificium construitur agricultura nullatenus exercetur. Et ideo ſm ysiꝺ. est dictumferrum eo quod farra id est semina condat. quod sine fer-ro nec panis ꝺe terra acquiritur. nec etiam iam pa-ratus panis sine ferro congrue diuiditur vt in vsumcibi ab homine assumatur. Item ferrum ferro acuiturvt dicit salomon. nam ꝯfricatone mutua hebetudo ferri iterum attenuatur et sic acuitur vt inde facilius quod libet incidatur. Scoria dicitur ferri immumdicia que in igne excoquitur et est sic dicta eo quodꝺe ferro ignis violentia sit excussa vt dicit ysio.De ferrugine.Lapitulum. xlvi.Erzugo est limatura ferrisicm aquama est illudeuolat ex percussione ferri. et havtutem siccandi et attenuandi et ideo valet contra opilatonez splenis. vomitum tamen poteter excitat intantu quod aliquando ducit ad morte nisina proctenia-puluere adamantis vel aqua inra emorroidas.cuerit eius violentia reprimatur. cdicitur esse puluis eius optimus dissenteriam id estfluxum ventris stringit vt in Blatur. Ferrugoetiam dicitur ferri rubigo et corrosio dicta a cor-rodendo. dicitur tamen, pprie etgo ab erodendo.non ab eramento vt ꝺicit yno manus siquidemtangentis inficit 7 macudeformem post se reliquit quanto ferrum magis purum et politum tanun rubigine oefedat et difto euidentius et citiificilius remouetur. Nec retacili teponit nisi tri-bus modis scz per ignis excoctonem. vel per serre vlPlimè Iorrosionem. vel p collisionez lapidis etdurioris arenule extersionez. hoc aut habz proprium eruginis infectio quod occasione leui reuertit ad locum in quo semet radicatur.De glebaCapitulum xlvij.Gleba ex colle-ctione pulueris est in vno glomerecoadunata vt ꝺicit ysiò. libzo. xvj.c.primo. Cerra enim ligata gleba est. soluta vero
puluis. Indurata in globum terra semen non re-cipit. et receptum erumpere in germen non parmit-tit. confracta vo tegit semina atz nutrit per pluuiam. remollita quandam pinguedinem in se recligit quam ao seminum productonem radicibus circunfundat vt dicit Bres. Aliquam etiam glebe naturamin se continent mineralez. et ideo ex giebis viuersarum rerum species pducuntur sicut dicit Breg. siper illum locum Job. xxviij. Lapides saphirilo-cus eius et glebe illius aurum.Lapitulum xl viij.De gemma.Emma diciturDeo quod luceat instar gunni vt dicit ysi-gemme siquidem magnum tecoren varietate color prebent auro. Ideo autem dicit ysio-dicuntur praeciose qr rare sunt atz care. omne enimrarum magnum et p̄ciosum vocatur sient scriptuzest. erat sermo dei praeciosus id est rarus. ysio. necalicui ꝺebet viden dubium aut falsum quin suasit virtus diuinitus insita gemmis. quia sictur in lapide. Ingens est herbis virtus sec inxima gemmis. Quarum quedam in venis terre in-en odiutur. quedaz:ueninturet cummaris enomunt er generatois ipsaprofundélocus ignorat et tales gemine sepe in litoribusmaris et fluuiori glareis repidamcorperib? anium ⁊ reptUndecunque autem gemm.virtute inueniuntur diuinnobiles sunt et vere.»mis aureis in q'busdaefalsis discernere magna dAlle que sunt false et sophisimillime. ita vt vix pol.ceprehendi. qr quidamvitrum arte inficiumdam viriditatis siIimortalium est vita. ysingen̄as cecas solemobscurentur vsid. β sepe fallunt sic indicantesƀtutis sepe latet î puulo adamante ferrug7 obscuro quam in sardio lucidissimo vel berisCapitilum rax.De gagate.13Algatessicilia etstudis et tam praeciosusgagaͤte flumie erept ꝺiore flumisquis in britamnia sitad ripam tract? on eplurimus t'eximint ꝺic ysi. Est autem duplex sczglaucus et niger niger autem est planus leuiset facile contbustibilis igni appositus fere sic theincensus. aut odore suo serpentes fugat. temo-