283", E V
hoc eft, quàd falutem nobis adferat. quemadmodumalibi docet, effe potentiam in falutem credentibus.
Sic& Coloff primo: Per fermonem ueritatis, nempeEuangelij: ubiitidem per excellentiam Euangeliumnominatfermonem ueritatis honoris caufa, quo foli-dius firmiusque infiftát in reuelátioneillincaccepta.Ita nomen Euangelij appofitiué contexitur. CognitioCbrifli. 2. Pet.2. Per cognitionem Domini& feruatorisXESV CHRISTI. ubipercognitionem Chriftijnon
dubium eft quin Euangelium intelligatur. 10
« Hactenus appellationes Euangelij habuimus,nunc& comparationes& fimilitudines quafdam ad-demus. Euangelij przdicatio /ibilo comparatur, Zachariz 10. Sibilabo eis,& congregabo eos,quia rede-mi eos,&c.ubi Sibilus blandus, dulcifsima Euangelijprzdicetio eft, qua cognofcimus Chriftum nos fan-guinefuo redemiffe, quaque promittit Deus perpro-phetam, fe difperíos in unam Ecclefiam collecturum.Euangelium 1exi per metaphoram comparatur Luce
E M 194
iniunctum effet: quomodo& Genefis feptimo: mini-fterij refpe&tu, uirga Dei,& Mofis& Aaron uirga uoca-tur. Romanorum fecundo: Secundum Euangeliummeum,&c. Suum appellat ratione minifterij. nam peenesunum Deum eft Euangelij edendi authoritas, fo-la difpenfatio Apoftolis commiffaeft. Sic& 2. Theff.2 Euangelium appellatur fuum, non quafi apud fe na»tum, fed cuius illi mandata predicatio fuerat.Sicidemz.Timoth.4, Euangelium uocat fuum,non ut feauthorem profiteatur, fed miniftrum. Euangelium regni, Matt.9.Circumibat 1E$ V$ ciuitates, predicans Euange-fium regni.uocatur fic ab effe&u quia hac ratione ditfipatum populum Deus ad fe colligit,utin medio eiusregnet. Euangelium pacis B phef, 6. Curautem ficáPau-lo dicatur, non eft obfcurum, nempe ab effe&tu, quialegatio eft noftre cum Deo reconciliationis, quefo»la pacatas reddit confcientias. Exemgelium glorie beatiDei. Timoth. t.ubi aliqui exponunt Euangelium glo-rie, pro,gloriofum:rectius tamen expofueris,quod de
duodecimo, Veni mittere ignem: quia uiolenter rerá 26 fumma Dei gloria differit. Euangelium filii Dei, Rom.t,
faciem mutat. Euangelij praedicatio Vextilabro com-paratur, Mattheitertio,Lucz quarto: Cuius uentila-brum in manu fua.— Appellatur autem Euangelijpraedicatio Veutilabrum,aut Vannusquia antequam Do»minus nos excutiat, totus mundus confufione impli-citus eft, fibi quifque priuatim delicias facit,& bonimalis permixti funt, denique paleis turgere fufficit: u-biautem in medium prodit Chriftus cum fuo Euangelio, dum confcientias coarguit,& citat ad Deitribu-
nel, uentilantur palez, quz prius magnam arez pat 30
tem occupabát. Euangelij praedicatio Mefii compara-tur, Ioannis quarto: Adhuc quatuor menfes funt,&meísisueniet,&c. Vtueró intelligatur hiclocus, te-nenda eft inter fationem& meffemantithefis, Satiometaphoricé fuerat legis& prophetarum do&trina.tunc enim femen in terram proicctum, tnanebat quafiin herba: doctrina autem Euangelij, quia ad iuftá ma^turitatem homines adducit,apté mefsiconfertur.Lexenim ab ea perfectione longé diftabat,que in Chriftodemum exhibita fuit. Nota eftetiam pueritiz&uiri^lis etatis comparatio, quam adducit Paulus Galat.quarto, quz eodemtendit, Denique quum przfen-tem falutem Chrifti aduentus fecum attulerit, non mirum eft, fi£uangelium, in quo aperta eft regni coele«ftis ianua, Mefsis uocetur do&trinz propheticz. Neque tamen hoc obftat, quód patres fublege collectifuerintin Dei horreum: uerüm fimilitudo hecad do;cendi modum referenda eft. Nam ficuti eorum pueri-tia ufque ad finem legis durauit, przdicato autem E:uangelio mox fucceísitadolefcentiarita tunc maturefcere cepit falus, cuius fementem duntaxat fecerantprophete,&c. Euangelij minifteriuin Militie compa-ratur 2 Corinth.decimo. Siquidem armamilitie no»ftez non caroalia fed fpiritualia funt, Aptifsimaitaqfimilitudo eft. Militia enim perpetuaett uita homi-nis Chriftianituerüm miniftros uerbi ac paftores reli-quis antefignanos effe decet. Euangelium enim uelu-ti ignis eft,quo accenditur Ssranz furor: quare fieri aliter aequit,quin ad preliandum armetur, quoties il-lud promoueri cernit, Quibus autem armís repellen-dus eft Non nifi fpiritualibus poteft repelli.Poftremóaddemus& quzdam adiun&a feu attributa Buange-lij. Buangelivm Dei, Rom 1.1 T heffal.z.r. Pet. 4. Euangeliumgratie Dei, AGt. uigefimo. Euangelium filij Der, Roman. 1,Euangelium Cbrifi, Roman. 2. Euangelium pacis, Egphef.fexto. Euangelium eternum, Apocalypf. 14. Euangelium fe^lutisnoftre, E phef.t.Euangelium oloriz beati Dei. 1. Timothei1. Fides Esangelij, Philip.t. Verbum Euengeli, ACorum t5.Euangelium Pauli: qui Rom. G.& 2. Tigoth.2, de ERuangeliofuo gloriatur, quód eius promulgandi Wok
Quem cole fpiritu meo, in Euangelio filij ipfius,&c,Euangelium filij Dei uocat, quo Chriftusilluftratur,fignatusin hocá patre, ut dum ipfe glorificatur, patréuicifsim glorificet. Bt Galat. 2. Vt ueritas Euargelijmaneretapud uos, Veritas E uangelij accipienda eftpro genuina eius puritate,uel(quod idem eft) propura& integraeius doctrina. Neque enim penitus E-uangelium abolebant pfeudoapoftoli, fed adultera;bant fuis cómentis. Atq; ha&tenus de uoce Euangelij.EVGE,nterie&io eft collaudantis.Matth. 25, Eusgeferue bone,acfidelis. Aliquando in ueteri uerfiosne, etiam infultationis uim babet:ut Pfalmo quadra-gefimo& feptuagefimo:cum imp; bonorum calami-tati infultant dictantes, Euge Euge.EVIGILARE,cum de hominibus dicitur, plerü«que fignificat uite emendationé in melius ex illa pri-(tina lomnolentia ac fecuritate in peccatis.ut Rom.rz.Tempus eftiam nos ex fomno euigilare. E xpergifciaut Euigilare Deum,eft,fuis laborantibus ac periclitanti-
46 bus, opem ferre,& impios punire:ut Pfalmo quarto:
Vt quid dormis Domine? expergifcere. Sic Pfalmotrigefimo quinto, xpergifcere& euigila ad iudiciummeum:ideft,feropem,&c.. Euigilare malum contraalisquem, E zech.2, eft, calamitatem eius appropinquare.
EVNVCHVM aliquando putant per catachrefiafignificare potentem aulicum, etiam non exectum,fi.cut Ionathas uerfor Chaldzus intelligit fuiffe Ebedsmeloch£thiopem,leremiz trigefimo oGtauo,qui Teeremiam ex puteo aut carcere extrahi curauit. T alis for
40 tà fuit etiam Candaces regine /Ethiopum eunucbus,
A&.o&auo. Nonigituriempercaítratum, fedfzpeofficium tantum fignificat. Chriftus Matth. decimonono triplices eunuchos facit, natos ab bominibus,caftratos,& qui femetipfos caftrauerunt propterreegnum Dei:id eft, quos eo dono Deus ornauit, illiqueeo libenter utuntur,ut tanto liberius ac expeditius ueram religionem promouere pofsint, ficut Paulustan^dem feciffe uidetur.
EVRVS duplici nomine in Sacris literis celebra»
60 tur,quód fit calidus ac feruens, omnia ficcans& adu»
rens:& quód fua uehementia omnia confringat, fiueinterra,fiue in mari. leremiz decimo, Vento Euro diefpergam eos. Pfalmo quadragefimo octauo, Vento o»rientali frangetnaues Tharfis. In hanc fententiam discit Ofeas cap.duodecimo, Ephraim pafcere uentum,& períequi Burum:pro,rem inanem,imó etiam fibilóge perniciofifsimam fectari,nempe faaidola,quz nontantum nihil profintfed etiam ira Dei eos onerent,EX przpofitio ob ambiguitatem, Hebr. yr Min, ae
bi 7o liquando obfcuritatem habet, ut Ezech. 5, Combu-
res eos