UV

: Leu fapernos lamen uultus tui: idfpicito,(eu fauore ac benenolen-tiatua nos comple&titor,& profequete. Similis pla-né loquutio e(t Palmo fexagefimofeptimo:Lucere fa-ciat.Gultum faum nobiícum, uel illuminet nos faciefua:id eft,fereno ac falgenti uultu nos afpiciat. pro, fa-weatnobis. Vicinum eft quod Pfalmo uigefimopri-mo dicitur, Letificafti eum leticia uultus tui.id eft,exehilaras eum benigno ac fauenti tuo animo, beneficiis-Que,qui animus inlzta facie cernitur. Paulólongi:us uidetur difcedere illaloquutio Pfalmo centefimo-quadragefimo: Habitabunt recti cam uultu:id eft,per-

etuó fruentur afpe&au patris cceleftis(ficut Chriftusde angelis dicit) eumque facie ad faciem intuebun-tur,(icareít. Vultum Dei aut regis effe in medio po-puli,fecundo Samuelis decimofeptimo,& Exodi tri-ge(imoquarto. id eft, ipfum Deum aut regem coràmedeffe, Vultus enim aut facies pro tota perfona po-nitur. Sicuultum alicuius deprecari, accipitur Pfal-

130*Pfalmo qdartoeít,leta frontenosa

fno quadragemoquimee Filia Fre cam munere uul- 2

tum tuum deprecabuntur. id eft, Tyrij erunttibi fup-plices,tanquam gratiam ambientes. leremie quadra-gefimonono& quinquagefimo: Quis eft i(te paftor,qui refiftat uultui meo? id eft, mibi? Agnitio uultuseorum refpondet eis. líaiz tertio. id eft, ipíe eorumuultus confitetur ac teítatur perditiffimum illoramanimum& fcelera. Ibidem: Honorabilis ualtuautfacie, fignificat uenerandz faciei hominem.| Dediteipartem unam uultus aut faciei:primo Samuelis pri-mo. id eft, tri(ti mosftaque facie. Ibidem: Non fue-runt illi amplius uultus, aut facies, id eft, lta facieprodita fuit,exporrexit frontem.— Vultum auertere, fi-gnificat iratum effe,& exaudire nolle: is enim iratorügeítus nonnunquam eft,at ficut més eorum ab aliquoauería iít,(ic& uultus ab eo cui iraícuntur, Sic Dauidion uult confpici faciem fuam ab Abfolone. Roborare,&ut fortificare facien, Prouerbiorum feptimo,eft egregieimpudentem effe,nó erubefcere,pudefieri,aut cedere,Inleremia accipituria meliorem partem,cutn Deuseipollicetur frontem zream:iin oppugnandis idololatris. Vide fupràF ACIES.V V L V A Ml aperiens, primogeniti periphrafis eft,Exodi decimotertio: Sanctifica mihi omne primoge-nitum quicquid aperituuluam ia filiis I(rael, tam inhominibus,quàm in iumentis. Eadem uis huiuslo-quutionis eft Exodi trigefimoquarto,& Numeri deci-mooGauo. Aperireudluam, aut uterunt, fignificat red-dere fecundam: contfà, claudere. Geneíis uigefimo^nono: Videns Deus quód odio habereturLea, ape-ruituuluam aut uterum eius. id elt, fecundam effe-citeam, Contrà Genefis uigefimo: Claudendo clauferat Deus omnem uuluam domus Abimelech, pro-pterraptum Sara. Ofez nono: Vuluaorbans, eft idemquod abortiens,non rectà matureque pariens. Be.nedicette benedictionibus uuluz, Gene(is quadra -gelimonono. id eft,ditabitte pecore fimul& liberis.Vulua conceptus eterni. eremi uigefimo: Kt uulua e-ius conceptus in eternum. optat propheta, fe nun-quam à matre in lucem editum, fed io utero matris fe-pultum. Portamini à meab utero, geftamini à uul,ua:Ifaig quadragefimofexto. id eft, fouemini perin-deà me ab ima infantia,ac fi nutrix ueftra effem,uosq;infinufouerem meo. Idem ualet, Super te proiectusfum à uulua, Pfalmo uigefimofecundo: Quis claufit' oftiis mare, dum erupitexuulua,& prodiitzid eft, dum primüm à me crea-tum eík.:

16 quin

7€£ 15608ErLv s ufatiífima in Sacris literisS nox,tum Deo, tum piis,ac etiam impiia

| tribuitur.Porró uarie ufurpatur,preferatim in nouo Teftamento.| Zelus igi-3I turi&aliaab eo deriuata, ut jn& fiorve obíeruaui uariis fignificatio»nibus in nouo Teftamento ufurpari: quas omnes placuit compendij caufa femel annotare, Interdumigi.tur //AG- honeítum illud ac laudabile ftudium declas

IO fat, quo accendimur ad alicuius uirtutes imitandas,

aut ctiam fuperandas, fine ullo tamen ipfius odio: uti. Corinthiorum 12.14, 2, Corinthiorumnono, Galat,quarto, Tit.fecundo. Interdum uero inuidiam acliuorem:ut A&orum 5.7.1;& 17.Romanorum 3. 1. Cosrinthiorum 33. 2 Corinthiorum duodecimo, Galat,quinto,lacob 2.4. Tertió, accipitur pro fan&a qua,dam zelotypia,quz non proficilcitur à cuiufquam o.dio:uerüun ab eoram amore,quos non noftri,led ipfosrum potius caufa amamus. ut 2, Corinthiorum unde.ocimo. Quartó,profuiipfius amore, cui fan&ta illa zelotypia prztexitur: ut Gialat.quarto. Quintó,proa-nimi zítu ex indignatione de iis concepta quz indi-gné fiunt,adueríus eum quem amamus: puta, uelad.uerfus homines nobis charos(ut 2. Corinthiorum fe^ptimo.Coloffsnf 4) uel aduerfus Deum ipfum. Eftautem hic zelus duplex: unus nimirum, cum uoluntstisDeicoguitione ac uera io eum fide coniunéctus:qualiseft Chrifti zelus,de quo hic agitur: item qui commen-datur2. Corinthiorum 7,& Apocalypfi. Alter ueró,on eft fecundum fcientiam,& czcus potius tmpétus ac furor dici deber. Romanorum decimo. Philip.penf.j.A&orum fecundo. Galat.1. Hinc demum fextáfignificatio orta eft, cum fi& adignis ardorem tranffertur.Hebreorum decimo.| Zclotypiaamatorum, permetaphoram zelum Pfeudapoftolorum notat. Galat.4 inquit Apoftolus:Zelantur uos non bene: íed excludereuos uolunt, ut fe depereatis. Et autem ibi meta-phora fumpta à procis zelotypis, quam etiam fequenstibus uerficulis duobus perfequitur. Duplex autem

d e&t, fummam conftantiá 4o eft zelotypia.Vna,cum noftri caufa diligimus, ideods

non poffumus riualem pati;utaffentatores, qui in au-lis principum degüt, nec principis commoda propriàquarunt, fed quatenus cum fua ipforum utilitate funtconiun&ta:ideoQue id unum folicité tudent, ut cate-ros quantutuis principi utiles arceant, quo fcilicet i-pfiex eo maiorem foli utilitatem capiant. Hoc uerónon eft principem, fed feipfum amare. Itaque iltorumamortum euanefcit,cum ublata eít illius cau(a, id eft,cum ea eít principis conditio, ut nullum commodum

5o amplius abeo expectent. Altera zelotypia proríus

eítilli contraria, cum amicos ipfos rei honefte caufa inillis amandis fpe&amus: ideoque non modó foli nolumaus diligi,fed potius quamplurimos fiaceros amicosillis cupimus conciliare: quod eorum commodis ma^gis, quàm noftris ipforum delectemur. Hic uero deemum uerus& honeítus ac perpetuus eft amor. I-lam zelotypiam Pfeudoapoftolis tribuit Apoftolus,utqui fui commodi caufa Cialatas diligerent: ideoquefummo ftudio niterentur Paulum, ut riualem, exclu-6o dere. Hancueró fibietiamtribuit. 2. Corinthiorumdecimo: eiusQue argumentum adfert, quód cum reihonefte caufa eos dilexerit,id eft,non lucri aut glorizftudio,eundem animum erg? eos, quamuis prócul ab«4fens,conferuet. Ceterüm cum inquit, Excludere uos,wnAdza iuir: obferuandum quód Excludendiuerbummiré conuenit metaphorz à zelotypis fampt£, in illaquidem finiftra& minus honeíta zelotypia. PorroZelw fepe dicitur uehemens ira Dei, qua uelpopulum8c ceu Íponfam fuam peccantem, uel eos qui eam Iz-

70 dunt punit.De ira in lgdentes fuam Ecclefiam, inquit: Eze