Buch 
Clavis scripturae S. seu de Sermone Sacrarum literarum / Autore Matthia Flacio Illyrico
JPEG-Download
 

fiigatorem, qui uérà fortis eftin'pralio,utPfal.2& etiáyo indicatur.

TVRTVR,grus& hirundo obferuant tempus ad.ventus fui,populus meus non nouit iudicium Iehoue:Ierem, octauo. id eft, uel bruta ipfa multo funt intelli-gentiora in fuis rebus, quàm homines: quomodo etiálíaias cap.L,accufat faorum lerofolymitanorum impietatem, Turtur ponitur pro diletis& affli&tis,quia& e-legansac mundum innoxiumque animal eft,& querulum quidpiam fonat. Píalm.79,Netradas beftiz ani^ 1mam turturis tuz,uitam affli&torum tuorum ne obli.uifare, Idem bis dicit. Sic ceruusac caprea& hin-nulus quoque aliquando pro re eleganti ac dilecta posnuntur.

TYMPANYVN,profignoleticiz ufurpatur Ier. 31.Adhuc ornaberis tympanis tuis,& egredieris cho-roludentium.id eft,reb.letis utéris inftrumentis Mu-

ficisqug te ornabüt:ficut etiam nüc utuntur puelle inIulia cymbalis, füt femitympana ,aut apta tympana.

V A 1234.gisac magis ad fua receptacula locadue de foperficieterrz redeundo: nifi uelis intelligere fluCctuando, autagitata, Sicibidem mox: Aquae ueró fuerunteunda& deficiendo ufquead menfem decimum. Vado quáu4do, incertitudinem quandam profectionis, aut metaquó quis tendat, ac ueluti incertam uagationem autoberrationem indicat, 1.Samuelis 271, Abiit Dauid,&cuiri eius 600 ex Keila, quó iuerunt.id eft,quocunqueDeus autcafus eos tulit. Sic 2:8am.15. Ego uado, quà

o uado:id eft, ignoro quonam eam, aut peruéturus fim,, Vado aliquando idem fignificat quod fum,ficut& Latisnis Incedo: utapud Vergil. Asfegoque diuum incedo Resgina Iouisás, Et foror c2 coniunx id eft,quz fum. Gene.15,Etego uadens abfq; liberis.id eft,fum, exifto orbus. Iere,4LlÍmael egreffus eft de Mizpain occurfum eorü eundo uadens& plorans:id eftjinter eundum plorans,autploratum fimulans. Vadere, aliquando mori fignifi-cat.Pfíalm 29, Antequam uadam,& non ego.id eft, an«te quá moriar,& nufquam amplius in hac uita exiítá,

TvPvVS.Cor.o. Hacautem typi noftri fuerunt, 20 Iofuz uigefimotertio: En ego uadam hodie per uiam

idelt,exemplaria,in quib. tanquam tabellis Deus uo-bis delineauit, quid fugere, quid fequi debeam», Vulg.habet:Hzcautem in figura fa&a funt noftri. Era(.Hzcauté figure no(tri fuerunt. Quz expofitiones aditumpatefaciunt phreneticis quibuídam ex hoc loco colli-gentib.in ueteri populo omnia fuiffe umbratilía: quafiÍcilicet Ifrael non fuerit uera Ecclefia, fed uere dunta-xat Ecclefig umbra& figura,unde infiniti poítea erro-res fantexorti: quum tamen Paulus hzc dicattypos

uniueríz terrz,id eft,ad alteram uitá, feu moriar ficut& omnes habitantes in terra mori folent. Sic& Chriaftus uidetur loqui,£um inquit Ioann.$; Egouado,&quzretis me.Et Ioann.14, Quoniam ego uado ad paatrem. Verümillaloquutio non folam mortem Chriefto declarat, fed tran(itum ex hoc müdo ad patrem permortem crucis. Contrarius Hebraifmus eft,quod M«^nere uiuere fignificat.[oan.ultimo: Si uolo eum mane-re,quid ad te? Sic Paulus Philr. Scio quód manfurus

fuiffe non Iíraelitarum; fed noftri refpectu.| Quanquá 3o fum:;ideft,uicturus. Cum predicto Hebraifmo con

z

etiam I(raelitis fatear facramenta ceremonias que cz-terasipfad; adeo Dei beneficia ac poenas inflictas, fa-ife reram fpiritualium typos, fed itautrei ueritatemfimul haberent.

V

s] ACC AEnomine Ámos cap. 4nominatdiuites ac potentes, unà cum fuis uxori-bus, inquiens:Audite uerbum iftud uac- 4ce Bafan,que eftisin monte Samariz,3cquz calumniam facitis pauperi,& cóteritisinopem.Quia enim erat bubulcus, fumit metaphosram à re pecuaria: tametfi& alioqui multa metapho-r2 àre pecuaria in Sacris fumantur.fimul uero id agit,utquafibrutam naturam illis delicatis magnatibus acraptoribus obiiciat,ut qui nihil aliud cogitent, curentautagant,quàm quodad uentrem attinet. Vtitur& alioqui Scriptura metaphoris tauri, iuuenc& ac uitulo^rüin fimili penéufa.de quibus fuoloco. Vaccá rufamcertaceremonia offerri,& cum eius cinerib.luftralemquandá aquá fieri precipit Deus Moyfi. Num,19.cuiusttiá Heb. fit mentio:quz proculdubio fua quadá ra-tione Chriftum fignificauit,VACVVS, v^reic, permetaphorá leuem fimul&malü hominé fignificat, Videinfràáinuoce VAN VS,&íapràáin EVA C V O,ac INANIS.: VADO, aliquando aliis uerbis additur, prefertimIn ImperatiaS,tanquam aduerbium adhortandi: ficut

uenitetiam, quod Chriítus defeipfo dicit Matth. 26.Marca4.& Luc.22 Filius quidem hominis uadit, ficutde eb fcriptum eft.id eft, moritur tam fcelerate prodi-tus,& tam trifti generefupplicij excarníficatus, Vi-cinum huic eft,quod Ioann.12 fcriptum eft, quód mul-ti propter Lazarum uadebant,aut abibantthoc eft,de/ficiebant,feu(ut ita dicam)ludaifmo moriebantur. A-liquando fermé ociofé, propemodum ut completiuaquadam partícula,ufurpstur Ioann.t5. Elegi& conftio tui uos,utabeatis aut uadatis,& multum fructum afferatis.Sic ferme dicuntekatini:Inunc,qo* cup di nomen amantis babe,Eant nunc,& glorientur aduerfarij(ibi refponfumeffe,&c.

VAE,Hebr,"nhoi, uidetureffe interiectio dolenatis:fed in Sacris literis ferme pro nomine accipitur,&fignificat fummam ac triftif(imam calamitatem lerem.45. Ve fuper Nebo. id eit, O' ingentem calamitatem,qug accidetciuitati Nebo. Iía.t, Vz genti peccatrici,

50&c.& Habac.2, Ve multiplicantinoníua. lfaiz 2, Vae

impio malo.retributio enim manuum eiusfiet ei, SicChriftus aliquoties pharifzis, ob eorum impietatem& falíam doctrinam ue denunciat. Sic& Matth, 24inquit, Ve pregnantibus& lactantibus.id eft, riftif(i-ma calamitas illo tam luctuofo tempore accidet talib.Paulus quoque1.Cor.9. Ve mihi.finon euangelizauero.id eft,triftiffima calamitas mihi imminebir, grauiffzmépuniar. Multo clarius habetur hic ufus particuleVain Apocalypfi,ubi capite 8.9.10& rt, tria quzdam

&apud Latinos,Age& Agit, 2. Samu. 7, Omnequod 6o V deícribuntur, per qua ingentes calamitates ine

eítin cordetuo, uade& fac, quia Dominus eft tecum:Pro,age,fac,ne dubites.In Hebr.eft 4» lech. AliquandoUertitur pro ueni,eadem ui manente:ut infrà in uerboVenio dicetur.Exod.;,Etnuncuenimittamte. Sicfer- eftillud Chrii:Vade,& noli amplius peccare. A-"iquando alteri uerbo additum,tantum progreffum&incrementum quoddam fignificationis illius indicat.2Par.r7, Fuit Iofaphat uadens& crefcens ufq; in fubli^Tw. ldemuerbum eft Genef, Et reueríz funtaquz

dicantur,

VAH,interiectio letantis,exultantis,atque adeo ir-fultantis e(t.Pfalm.55. Diftenderunt fuper me os fuumdicentes: Vah uah,uidit oculus nofter.ubi utranq; uimcomple&itur. Sic Pharifzi exultantes,infultantes,&fubfannantes dicebant: Vah qui deftruis templum,acin triduo rezdificas illud.

VALDE,Nnmeod, aliquando duplicatur ínten-dendz fignificationis gratia, utin omnibus uocib.Hea

Uuadendo,uel eundo& reuertendo:id e(t, fubinde ma« 70 br.vfitatum eff. Giene.7, Aqu Fobonaer fe ualde

2 ualde.

E iu LLL Lu d GC

uum eem eemeecon

SUR pese

n iR