fummo incipit,tum& maior ampliorQue ibi eft, utibitanto magis coagmentatione angulari indigeant. Hieigitur lapis ab zdificantibus, id eft, doctoribus reie-&tus,damnato autobícurato eius uero officio, nihilo»minus fitac manetlapis fumus ac angularis, reiectaac damnata praua malé edificantium ftructura: id eft,ordinariorum doctorum ac facerdotum praua doctri.ns.Dan o,celebratur lapis de monte fine manibus ab.fciffus, qui contriuerit totam illam ftatuam,& factus

L A$25

mortis peetiam magis notat. Alius eiufdem locutionisfenfus effe uidetur,nempe ad culpam peccatum(; per»tinens,cum dicitur Prou.12,Lex fapientis eftfons uite,ad recedendum à laqueis mortis:pro, ad uitanda peris£ula& occafiones exitij.| Laquew, pro infigni damno,aut etiam exitio uidetur poni Exod.1o:cum ferui Phz^raonis eum hortantur, ut dimittat Iíraelitas, dicentes,Víquequó erit nobis in laqueum 7 id eft, pergetnobisdamno ac plane exitio effe, ficut fi laqueo caperemur,

fitin montem magnum.Significat autemChriftum,ac ro autftrangularemur. Sic Dauid adueríarijs fuis malà

eiusregnum,utibiexponitur. Septimo,lapis etiamfundamentum primarium uocari folet. Sic Abraam,Sara, Ifaac& lacob dicitur lapis Ifrael, Ifaize z r. id eft,prima bafis aut fundamentum, fuper quod,aut ex quotota Ifraelitica gens extructa e(t. Sicomnes pij totad;Ecclefia,fed quadam multo cfficaciore fignificatione,dicuntur fuperftru&ti fuper unicum fundamentum IgS V M, r.Corinth.;. Dicimur etiam extructi faper fandamento Apoftolorum& Prophetarum: id eft, fuper

precatur Pfal.69,Sitillis menía eorum iri laqueum,réstributionem& offendiculum: id eft,fümma uolupta-tes& cómodaeorum fintillis extremo exitio. Sic Dóminus dicitur pluiturus fuper impios,laqueos ignem;&(ulphur:Pfal.11.id eft. fumma mala,triftifsima(d; posnas.In hoc fenfu dicit Saul, 1.Sam.18, fe daturü effe Dauidi filiam, ut fit ei laqueus,&(itin eum manus Phili-ftzorum,non manus ipfius Saulis: id eft, ut defideriopotiundi filia regis, ftudioQue confequendi propofita

eorum uera ac diuinitüs patefacta doctrina, feu fuper 20 preputia.temeré fefe precipitet in pericula, preliando

Chriftum,quod unicum fundamentum iecerunt Pro.phete& Apoftoli,«t teftatur de feipfo Paulus 1.Cor.3.Quare& ipfemet Chriítus Petri confefsionem, aut cófeffam doctrinam& Mefchiam,dicit effe totius Eccle-fiz uictricis fundamentum: non ipfum zdificatorem,plantatorem autrigatorem,ut feductores docent: fedillud unicum ab eoiactum fundamentum coaleftis do-Gring ac Seruatoris,prater quod nemo aliud ponerepoteft: quia Chriftus eft proprie illa petra,(uftentans& comitans fuum populum aut Ecclefiam,.Cor.10.O&auó grando maior uocatur aliquando lapides: utlofuz 1o fcribitur, quód Deus in quodam confli&uim,miffa grandine multos interfecerit lapidibus grandi.bus,é colo mifsis. Sic& Ifaiee 30, lapides grandinis nomi-nátur.Sic& Ezech.r;, acfepealids. Percuterelapide autpugno, Exodi 21: exponunt aliqui fynecdochicé, propercutere eminus aut cominus. inquit enim ibi Moy.fes:Si rixati fuerintuiri,& percufferit alter alterum la»pideautpugno. Nonó,deniq; etíam Prouerbia que-

dam ab hac uoceuenire uidentur.ut, Offendere ad lapide: 40

pro, in obuium aliquod malum fubitó ac preteropi-nioné incidere,nifi id Deus auerterit, ut eft in Pfal.89.Angeli portabuntte manibus,ne offendas adlapidempedem tuum:pro,cu(todiét tein omnibus rebus agendis.fan&tioneq; tua, ne alicubi incidas in aliquam calamitaté. Sic& illud omnino Prouerbiale eft, Lapis fuperlapidem non relinquetur, Matth.24.pro,totaliter ac fundamentaliter deftruetur. Sic& lapis angularis,& ponere inaceruos lapidum. Qsadris lapidibws edificare:pro,fuperbé edi,

ficare. Ifa. 9,& Amos 5. Ifa.6 eft, Pro ere adducá aurü, 50 aut exitiales infidias

pro ferro argentü,pro lignis es,& jp lapidib. ferrum.Hyperbole quzdá eít, aut metaphora, quód pro maloft:tu Mefsias adducet fummam felicitatem.

Lao vEv$,figuraté admodum uarié accipitur obplures laquei proprietates. Nam& ab hofte, aut qua»rente alterius exitium,ut à uenatore,(trüitur,& occul^tum quid& fraudulentum eft,& fubitaneum,& ueluticaptiuum faciens,aut tenensillaqueatü,& deniq; ext.tiale. Exhifcetam uarijsueluti proprietatibus laquei,

ualde multa non quidem proríus ac extreme diuerfa, 6o

fed tamen nonnihil differentia fignificata exoriuntur,de quibus quoad poteroordinedicam. Laquei mortis,Pfal.18, uidentur fignificare dolores mortiferos, autlethales.Exponit enim ipfemet Pfaltes,per dolores mortis& inferni,& per tribulationes. Aliqui exponunt dolores ab ipfa morte& inferno immiffos, cuiufmodi fo-let Satan conícientijs tentatis& perterrefactis immit-tere,qua funt ueluti guítus aut fenfus eterna mortis.Poffet quis dicere, etfe metaphoras, quód mots talib,

cótra Philiftzos:& ita pereat, nec opus fit ipfum Saulem eum interficere, culpamd;: czdis fuftinere. Apoftolo Paulo laqueus uidetur fignificare necefsitatem,&cueluti quandam captiuationem cófcientie, cum r.Co-rinth.7, de coclibatu differens dicit, fe coclibatum noneo cófilio predicare illis,ut eis laqueum inijciat: id eft,tanquam extreme neceffarium,aut ut eorum conícieritias ad eum aílringar, eos'ue compellat id uite genusfufcipere, ad quod pié agendum non omnes funtido.

30 nei:íed tantum, ut rem cómodam calamitofz huic ui-

t2,ac plane liberam.Nam laqueus quod czpit,cóítringit,& captiuum tenet uolens nolens, atq; etiam fuffo-cat: ficut uidemus leges, uota ac iuramenta coelibarusnunc plurimos inuitos in captiuitate detinere, muletoíq; etiam fpiritualiter fuffocare. Alij exponunt, Nonutuobis occafionem& anfam peccandi aut exitij obijciam:quod tamen idem eft. Nam dum innumeri inuitiin ccelibatu detinentur, remedios fcortationis diui-nitüs common(tfato& oblato,nempe coniugio,abítienere coguntur, neceffarió in fummas turpitudines jpelabuntur.Sic pro necefsitate& captiuitate uidetur'ac»cipi& Píal.124.Animapoftra ficut auicula euafit ex la^queo aucupum:laqueus cótritus eft,& nos liberati fu»mus.id eft,uis hoftilis eft diuinitüs fracta, que nos ca-ptiuos detinebat.Laqueum fignificare fubitaneü, im-preuifum& impremeditatü malum,fatis indicat ipfe-met Dominus,cum dicit Luc.21,extremam diem uensturam fuper habitatores terrz tand laqueum fubito,Laqueos alicui ponere, Pfal.58,& 119, eit(truere ei letiferas"ficinquit P(al.142.In uia qua am-bulaturas eram,abfconderüt mihi laqueos. Contrà uero liberare alicuius pedes àlaqueo,e(t,eum ex talibus infidij 8;periculis ac difficultatibus eripere, Idem eft,liberare laqueo uenatoris:id eft,ab infidijs aduerfariorG,Píal, or.Sic& Pfal.14 1accipitur,cflodtre 4 manibis laquei aliqué,& à laqueis operantiü iniquitaté: p àpoteftate&infi-dijseorü. A laqueo diaboli eutgilave, e(t, agnofcere eiuserrores ac fraudes, quibus aduerfarios ueritatis captiuos& irretitos detinet:& e(t cotrariü ponitétiz,acasgnitióis ueritatis.Laqueus 4licui? in aliqua re eft,Prou.12.ln preuaricatióe labiorü laqueus mali,at iuftus euaditex tribulatione:i iu(to Dei iudicio imptob.fibi pprioore aut fermóe exitiü accerfit,piü ueró eripit De?, Ab»[codere al.cui laqueos, feu clá ponere,eft,clá& difsimuláter

ftruere infidias, moliri: frauduléter exitiü.Pf.140,42.

64. Sic& ler.inqt ca.18. Foderüt foueá,ut caperétme,& laqos abícóderüt pedib.meis, Aciperelaqueii aig fue,Prou 22. Ne difcas uias ei»,& accipias laqueü eie tue:i,ne malorü motes imitádo,tibimettued; uite exitiü ac»

funib, ac laqueis ad fe homines attrahat. Hiclaqueus 79 cerías.Exo.34.Deut 7.10f/27,& fepe aliàs phibet De,

nelu.