Buch 
Clavis scripturae S. seu de Sermone Sacrarum literarum / Autore Matthia Flacio Illyrico
JPEG-Download
 

769 Oo»c

Contrá bonu oculus, dicitur animus aut iens benign;iarga,benefica. Prouerb.2z Bonus oculus benedice-tar,tribüit enim egeno de pane fuo. Chriftus Matth.6uocat fimplicem oculum,& intelligitetiam alienumab inuidia& rapacitate. Sic Matth.uige(imo opponitmalui oculum fimplici,obiurgans inuidos illos ope-rarios,qui dolebantliberalitatem Domini equare fibieos operarios,qui unica folum hora laborauerant.Por Marc.7 dicit, ex corde exire malum oculum: id eít,inuidiátri. Oculw carnews,pro iniufto iudicio aut ani.mo,quale eftplerunq; hominum.Iob 10.. Nunquid o-culi carnei tibi fantzaut ut uidet homo,tu uides^id eft,nunquid tuus animus aut iudicium iniuftum& irrecociliabileeft?| Contrà Mundus oculis fignificat fanam acpuram mentem, quz iniufticiam uidere ac fpectare nopoteít.Hab.r, Mundus es oculis, ut fpectare non pof?fis& cernerelaborem, Inhac(ignificatione oculi promente,dicitur etiam Oculus fublimis pro fuperbo,& humilis pro demiffo modeftoque animo. Prouerbiorum 6.Dominus odit fublimes eculos:id e(t,(uperbá menté;Pfalmoror. Elatum oculis& turgido cordenon pof-fum ferre. Sic Pfalm.1731, Dominenon exaltauit fe cotmeum,nec eleuati funt oculi mei,non ambulaui in magais& mirabilibus fuperme.^ Contrà bunilisoculus,modeíto liomine acanimo ufürpatur.Iob 21, Humileinoculisferuat Deus. Pofsislianclocutiotiem etiam adeam originéreferre,quód fuperbi plerunque inaltumrefpiciunt,eleuato uulta:contrà autem humiles ac tri»ftes interram deijciunt faciem& oculos, ficut publica

; O C 276auris audiuit.id eft, que nemo hominum uidit, aut au;diuit.| In oculis folis: pro, coram fole, feu cernente fole.2.Samuelis duodecimo: Dormiet cum uxoribustuisin oculis folis huius.pro,fpectante fole ifto: id eft, pu-blicé ac propalàm.| Mox addit: Tufecifti abícondi-té,ego uerà faciam coram toto populo lIfrael,& coramfole.id eft;patefaciam tuum fcelus. Sic poffet exponiillacrebraphrafis:| Dxuenire gratiam coram alicuius Ocu^lis. pro,coram aliquo:tametfi fimul iudicium aut men

io tem notet.| Significat autem(utalibi expofui) effe a»

licuiacceptum,gratum,Latere alicuius oculos aliquid:id eft,ipfum,aut eius iudicium,cognitionemque. Le-uit.4,Si tota fynagoga errauerit,& latuerit res in ocu-lis congregationis.pro,ignota eis fuerit.| Ab oculis ali-cuius amouere moleftiam,Iob tertio.pro,à confpectu ip.fius,uel ab ipfo,liberare eum moleítia. Cum conuere

$ terocaptiuitates ueítras in oculis ucftris, Zopb.tertio.

pro, cumreduxero captiuos ue(tros coram uobis, itaut eos cernatis reduces ac incolumes, Difplcer: aliquid

20 in oculis alicuius:id e(t, ipfi, Genef.48,& 2. Samuelis un-

decimo. Sic durum im oculis alicuius, Deuteronom. deci-moquinto:Ne fit durum in oculis tuis,cum dederis ei.Loquens mendacia non firmabitur in oculis meis: ideít,eoram me,apud me non cófiítet. nec erit acceptus,Santhificars Deum 12 oculis populi: pro, coram populo.

Numer.uigefimofeptimo: Rebelles fuiftis. ut fanCtifi-caretis me in oculis eoruin, Honorarealiquem in ocu-lis alicuius:pro coram aliquo. 2 Samuelis 1o. Num ho»norat Dauid parrem tuü in oculis tuis? pro, coram te,

nus Luc.i8 depingitur. Videri ergo poffetexipfo ge. 30 ueletiam tua opinione. Facerejpernere uiros In oculis nu

ftu ac pecie externa fumptam effe picturam animi, acfuperbum dici elatum oculis, quia talis eft eorum ge-ftusacuultus. Hicigitur Lexatio oculorum long? aliudfignificat, quam fuprà,ubi pro fperare ponitur.lfaie 10.Vifitabo füper altitudinem oculorum eius. id eft, pu-niam illum propterfuperbiam.^^ Superciliorum elenatioetiam Latinis tam fuperbiam,tum au(teritatem notat.HincSapercilofm.| EJJe aliquid in oculis alicuius: pro,ui^deri ei. Gene(9, Fait ficut ludens in oculis ipforü. id

lierum,id eft. coram eis, feuab eis, earümue iudiciozEftheri. Mille anniin oculis tuis uelut hefterna dies,Píalmo nonagefimo. id e(t, coramte, uel tuo iudicio.quafi diceret: Tu non pluris facis milleannos,quá mortalis homo diem unicam,adeo tu aoníenefícis, Feci-fti malü in oculis Domini, 1. Sam. decimoquinto.pro,coram Domino, feu quod maximé difplicet Domi»no. Poffes enim illud Coram oculis, referre uel ad facere,uelad malum,... Placerein oculis alicuius: pro,alicui.lofuag

e(t;uifus efteis iocari,aut etiam delirare,dum minatur 40 uige imofecundo, lud.decimoquarto. Hzc eft fapien

interitum Sodomitis,Sic Genef.27, Ero in oculis eiuseius illafor:pro,putabit me fibi illudere.Genef.29, Fuserunt in oculis eius dies pauci. Sic Numer, decimo-tertio:Eramus in oculis noítris& eorum ut locuíte:pro,noftro& ipforum iudicio.Fui in oculis eius ut reeperiens pacem, Cant.octauo.E: Leuit.1j, Si plaga fteteritio oculis eius.pro iudicio ipfius.Oculus aliquandopro ipfo homine ponitur, fed non citrà quandam em-phafin,perfpicuitatem,autalicuius rei proprietatisuedeclarationem. Sicfzpius dicitur,In oculis totius Iraelis.id eft,coram toto Iíraele:feu fciéte, aut etiam te-ftificante toto Ifraele.Exodi quadrage(imonono.1.Pa-ralip.28. Trado tibi agrum in oculis filiorum Heth.Genef.22.pro,fciente& teftificante toto hoc coetu. Liga»uiteum in oculis eorum, Gen.42.pro, coràm, illis ipfisÍpectantib.& intuentibus.Sic Num.24,In oculis Mo-Íe& totius coetus adduxit fcortum.pro illis fpe&tanti^bus.Ieremiz 43. Abfcondes illos lapides in oculis ui-rorum Iudeorürm.id eft,illis cernentibus infodies eosin terram,fuper quem locum poftea rex Babylonis ponet aum tentorium, Lucz decimo:Beati oculi qui utdent quz uos uidetis.id eft, beati uos eítis quód uide.tishec,ac beati omnes quiuidebunt,&c. Porro Mat:thei decimotertio: Veftri ueró beati funtoculi, quíauident:& aures ue(trz, quia audiunt. id eft, quia rectéac fpiritualiter,uidetis,auditisque. Prouerbiorum tri»ge(imo: Corui eruent oculum contemnentem patre,id eftipfum degenerem filium comedent. Solent alio.qui plerunque primüm cadaueribus oculos effodere.

tia ue(tra in oculis populorüà, Deut,4.pro, coram exteris,uel apud exteras gentes, feu etiam ipfarü iudicio.

Eadem fignificatio eft t, Corinthiorü fecundo:Quz o-culus non uidit,nec auris audiuit: id eft, quz& qualianemo mortalium fuis oculis uidit,aut auribus audiuit,Oculis multum affectus tribuuntur,quia per eos facil-limé in corde excitantur, magis enim mouent ea quzuidémus, quàm quz audimus, aut alioqui fola cogitastione comple&imur. Sic,& Martialis dicit,Oculi /unt im

5Q«more duces;& Girzci inquiunt ie 73 dpo ylvkrau gaz, Ex

uifuamor: Germani, Aufl den augen,auf! dem bertzen. 1atribuitur oculis, Genefis trigefimoprimo: Ne fitirainoculis domini mei, quia non poffum furgere, Genefisquadragefimoquinto:Ne fit ira in.oculis ueftris,quóduendideritis me:id e(t, ne irafcamini uobifmet. Indeeít,quód oculi dicuntur irritari, lfaiz tertio: Et operaeorum contra Dominum, adirritandos oculos gloriaeius.pro,ad prouocandü ad iram. Cupiditas ualde frequenter oculis tribuitur.i.Ioan.2. Quicquid eft in mó-

60 do,eít coócupi(ícentia carnis& oculorü. id eft, oculi cer

nentes ifta terrena commoda ac bona,excitant in corede eorü cupiditatem.Tribuitur concupifcentia oculis,quz cordis eft;quia eáin corde excitant. Sicoculorüdefiderium uocatur uxor.Ezech,24., Ibidem&temeplum Domini dicitur defiderabile oculorum populi.

Concupifcibile oculorum notat etiam,quicquid eft precio-fum.t.Reg.20. Omne concupifcibile oculorü tuorumponet in manibus fuis.pro,quicquid babes preciofum& tibi ualde charum,auferet.|| Pose oculos abire: pro, fe-

t.Corinthiorum fecundo: Qua oculus non uidit, nec 70 qui defideriaac copiditates, quas oculi moti externis

K obiectis