Buch 
Hieronymi Cardani Mediolanensis Medici De Rervm Varietate Libri XVII : Adiectus est capitum, rerum & sententiarum notatu dignissimarum Index
Entstehung
Seite
471
JPEG-Download
 

LIBER XIII. APV Lui.z labatur pondus corporis: cum nixu iungitur: ideoq́; homo maximoimpetu, præceps agitur in infernatat aſcendendo, cum nixus lit ad ſuperiora, eriam fi labatur, corporis pondus ànixu& uiribus contine-tur, atq; ideo non facile ruit. Equi tamẽ quoniam poplites non adeòflectere poſſunt, aſeendendo longe magis fatigantur quàm deſcen-dendo: ideoq́; laſſi& facilius labuntur,& lapſi maiore cum impeturuunt: deſcendendo autem magis obnituntur contra pondus, quodquatuor habeant crura, ideo facilius homine labuntur dum alcen-dunt, rarius uerò illo dum deſcendũt. Eſt eriã alia cauſa huius homi-ni peculiaris, ſcilicet timor: nam deſcendentes coguntur altitudinemuidere, non aſcendentes:adeò uerò hoc perdifficile quibuſdam, utpræeligant quandoq; retrocedere, oculorum uſum poſthabentes, utimore careant. Boues tutius equis per montes incedunt, quod pedeſint latiore,& ungula humiliore atq́; diuiſa,& lentius eant: ſic ut bospedẽ, ut B. Hieronymus teſtatur poſteriorẽ non prius eleuet, quampriorẽ fixerit. Sed ſi homines ſuis pedibus innitãtur, decet illos dumdeſcendunt ſumma uti diligentia, nixu ad ſuperiora, uel etiam auxi-lio, quod multi facere ſolent, retrahentes. 1 5 5Sed forſan hæc non delectant, uis aliquid heroi neceſſarium? quid Fagam medimaius eſſe poteſt quàm ut celeriter ſugate eripias, uel fugientẽ ſequa iantes quidriscid multi conantur: pauci qua ratione agendum ſit, noruntti gitur ere debeãt.ſeptem præceptis res hæc optimè abſoluitur. Eligas primùm equumleuem laboribusq́; aſſuetum& ſuper omnia mitem: õ quot uiris e-qui inſolentia exitio fuit. Deinde ſingulis pedibus, loco octo clauorum, quatuordecim affiguntur, ne per montes quibus atteri ſolẽt claui euntibus aut tenacius Iutum excidant ſoleæ. Ipſi uerò curſores ſe-cum deferant carnes pauonũ aut ceruorum modicè ſalitas ſiccatasq́ac tritas. proprij uſus cauſa: panem quoq; aridum, non ſolum ſibi, ſeduoutilem: machinam quoquè igneam, quæ rota exonerari ſoleat,multiplicemq; ut commodum uſusq; poſtulauerit: cingulum quoq;coriaceum, de quo aliãs diximus, fi contin gãt non uadoſum flumentranſire:demũ norit iter optimè. Quòd ſf caſus obijciat iter co Qumodopergiti, hac ratione tibi agendii erit, cùm uiæ ducem nactus non fueris 1 8 80(nam alienis fidere periculoſum adeò, ut ego iuxta luliacum, ni Deo ein 1 fimpellẽte iter rectum ingreſſus eſſem, periclitarer) locum ex quo diſ- uenies. 5cedis pro centro ſtatue,& circulo deſcripto, aut mente cõcepto con-ſtitue loci ad quem tendis ſitum,& meridiei lineã quam ex Solis ortuoccaſuq; uenaberis. Etenim intercedente errore quatuor aut quinq;parti, nihil penè oberit. Quòd ſi pro his omnibus tabellã regionisdepictã habeas, non parum proderit. Ergo ubi iter die agas oculo 10cum Solis obſerua,& diei horam mẽte aut horologio conijce, iterq́;ilius ratione habita ad locum diriges, memor quòd meridiẽ reſpici-enti ortus eſt à læua, occaſus à dextra: orientẽ uerò meridies à dex.1 4