Van de Jonica.lo dat Capitel van dese Jonica eensdeels ghemaert is/ soo rest hier noch de Volute te bestriuene / diewelcke sal gemaect worden op die linie geheeten Catheta/ dat wij hier seggen/ het recht loot ende alsmen van onder dat Abatus af vier deelen laet/ so sal dat vijfste deel voerde ooge zijn/ so vlinender vanoogen nederwaerts noch drije deelen/ dus comense in als acht te sine/ also geseyt is. Die ooghe sal insessen ghedeelt wordden/ ende daer inne die ghetalen ghesedt zijnde alsoomen siet/ so salmen den eenevoet vanden passer opten punct.i.setten/ ende den anderen voet onder dat Avarus omtreckende nederwaerts tot aende Catheta op dat achtste deel. Latende dan daer den seluen voet des passers staen/ bringt den an-deren voet op den punct. 2. ende drayt wederom opwaerts teghen die Catheta. houdt dan daer oock den voet despassers ende bringt den anderen voet tot op .3. drayt dan wederöme nederwaerts tot aende Catheta. Ende houdendedaer oock dien voet/ so bringt den anderen op den punct .4. / dan wederom drayende tegen die Cathete en den passendaer houdende/ bringtmen den voet op .5. ende also omdayende doetmen met .6. desgelijcx/ en dan commet metterooghen te slutene / daer machmen een roosten maken wiltmen. Die ander particulaet maten machmen metten passerlicheelijck vinden. Die freien der Colonnen diemen canalen heedt/ sullen vierentwintich zijn/ ende een van desen sal-men in vijnen deelen / daer af de vier sullen voer de goten oft canalen zijn/ dat vijfste voerde lijste geheeten steir vanVitruuio/ ende also van aenden eenen cant des palts der lijsten tot den anderen/ salmen een rechte linie trecken/ daeraf den middelt sal den centre vande wtholinghe zijn. Maer wiltmen somtijden een dunne Colomme maken dickente schijnen / soe sullen der strijen achtentwintich zijn. Dat Abatus van desen capitelle is op die syde also bzendt alsvoren/ welcx sijde is gheproportioneert na tghene dat voorgegeuen is. Discrete leser/ ick hebbe dees volute geleydtna dat min simpel verstant vermocht heeft/ om dat den text Vitruuij swaer te verstaen is/ ende dat meer is/ gelouende dieselue figure hier af inden lesten boeck te samen met meer ander schoone dingen/ welcken boeck men niet en vindt.ES. Serlius volghende op tvoerf.Iserete Vesere / daer zijn veel dinghen diemen niet al op dnauste in figuren betoonen en can / ten sy dat hemde Architeet practiserende behelpe/ ghelijck vande cincte oft den bant van deser Voluten: den welcken/ ist dathet Capiteel seer groot is/ salt wel staen / dat zijn breedde dat vierdendeel vander ooghen houde: ende indiendat het Capiteel middelbarich is/ so salmense van tderdendeel der oogen maken: ende is trapiteel cleyne/ so machmende helft vander oogen neme/ altiits nae discretie des Architeets. Want hoe vele dat icker inde Antijken gesien hebbe /alle zijnse different. De dicte dan gheteeckent zijnde vouen onder dabarus / soe sedtmen den passer een weynich neer-der dande .1 . dragende van vouen aende Cathete tot beneden: derghelijcken sedtmen den passer een weynich vouende .2. draeynde van onder tot bouen teghen de Cathete: desgelijcx sedtmen den passer voorts beneden. 3. ende voortsbouen de 4. gr. ghelijck dat hem seluen wijsen sal.Aengaende daer ick bouen gheseyt hebbe datmen den lesten beloefden boeck van Vitrunio niet en vindt / daerazijn diuersche opinien/ sommige seggen dat ten tijden van Vitrumio veel ongeleerde Architeiten waren / gelijck oocknu ten tijden/ die meer gheluer dan verstants hadden/ ende midts dat de vermetelheyt sufter vande onwetenheytalsulcken ghehoor heeft onder den gemeenen man dies niet en verstaet/ dat daer duer de verstandige veracht en vanlutter weerdden gehouden wordden: dus meyntmen dat Vitruuius daerom ghelaten heeft desen boeck topenbarenom de ondanckbare ende verachters niet te leetene. Andere segghen/ dattet hem te swaer viel om in figuren te stel-lene/ dwelck ick van so sulcken Autoer niet en ghelooue. Maer dat sommighe segghen/ hoe dat desen lesten boeckso behaechlijck was midts devoldoeninge met den figuren/ dat hy duer te veel nauwe bewaren / met anderen schat/ten gherooft ende vanden onwetenden vernielt is/ dat ghelooue ick best: ghelijck den crich/ vijant van alle goede con-sten noch daghelijcx doet: ende dit is sonderlinghe te beclagen/ midts darmen deur de figuren/ so veel diuerscheyt uantexten soude moghen opden rechten wech setten hebben.
Buch
Den eersten boeck van Architecturen : [aus dem Italienischen ins Niederländische]
JPEG-Download
verfügbare Breiten