trit. Item per augmentatiuam subiectum dilatando in ꝺebita quantitate perficit 7 producit. Itsenio 7 temperis mutabilitate ꝺeficit 7 tandem pereunte corpue ipsa perit. Mec ꝺ anima vegetabili hic dicta sufficiant.Ca.ix.De anima sensibiliEanima autemsensibili quam tum ad potentiarum su-arum ꝺ̄ras aliqua pauca breuit̾ st̾dicenda. Nam vtus sensibilis in subtilissimiscerebri ventriculis sedem hz. ab ipso autem cerebro per nernos 7 arterias per singulas partesanima se diffundens motum 7 sensum voluntarium in singulis membris operatur. Duplicem itaque hz anima sensibilis potestatem.s.apprehen-siuam 7 motiuam. Apprebensiua κo ꝺiuidit̄ insensum 9munem siue interiorem ⁊ in sensum perticularem sine exteriorem. sensus vò exterior comtinet visum auditum gustum odoratum 7 ta-ctum. 7 iste sensus in suis organis producitur taliter ad effectum. Quidam neruus quod ab anathomia dicitur obticus tescendit a cerebro ad ocu-los seu ad oculorum pupallas ⁊ rami sicatur induas partes. 7 alius quidem ad aures. terciusad nares. quartus ad linguas 7 palatus. quintxramificatur ad organa tactus per totum corpusPer istos itaque neruos spuns sensibil vbique diffunditur per corpus ⁊ eius ytute totum sensi-bile 7 mobile redditur ex cuius spuns diffusioneper neruos arterias 7 musculos tota corporiscompago ad motum habilis inuenitur.Car.De sensu ꝯmuni siue interioriEnsus vero co-munis sine interior diuiditur in trespertes fim tres cerebri regiones. Vanin cerebro sunt tres cellule. s. anterior in qua ntus imaginatiua operatur. que quidem ea quesensus extrinsecus apprehendit interius ordi-nat ⁊ componit. vt dicit Johannicius. Est etmedia cellula scz logistica i qua ro sensibilis vlestimatiua virtus dominatur. Est iterum 7tercia 7 postrema que est memoratiua que ea queapprebensa sunt per imaginationem siue ratonnem in thesauro memorie retinet ⁊ custodit.LariiDe vtute sensitiua.Ensus itaque siuesensitiua virtus que ab anima sensi-bili pcedit est potentia qua animaTè coloribus saporibus ⁊ alijs sensuum obiectisiudicat 7 discernit. imaginatiua vo est»tus cformas prius a particularibus receptas quamuis
absentes apprehendimus. vt patet quando mon-tes aureos cogitamus. vel quando propter si-militudinem aliorum montium ꝺe monte per-naso somniamus. Vis autem estimatiua siueratio sensibilis est fin quam in precauendis ma-lis nobis vel in delectabilibus consequendis prudentes sunt homines ⁊ sagaces r hec estimati-ua nobis communis est 7 brutis vt patet in ca-nibus 7 etiam lupis. ratione tamen proprie lo-quendo non vtuntur. sed quadam forti ⁊ solertiitsmatione. sed ꝺe hoc als. memoratina voest vis conseruatina siue recordatiua per quazspecies rerum ne in obliuionem veniant repo-nibus 7 reseruamus. TInde dicit quidam ine-moria est archa siue cistula rationis.Lap̄ xij.De virtute sensibili motiua.Irtus autensen.sibilis motiua diuiditur in naturalemvitalem ⁊ animalem. Uirtus auteznaturalis est motiua humorum in corpore ani-malis per venas. 7 habet sedem suaz principa-liter in epate eo quod ibi principalr operetur. Mir-tus quoque vitalis habet motum suum per ar-terias in quibus mouet spiritus a corde procedentes. nam hec virtus sedem suam habet in corsvnde oriuntur arterie sicut ex epate vene nascun-tur. tanti eniz caloris est cor quod nisi frigido aereattracto eius calor mitigaretur vtique in semet-ipo suffocaretur. Propter quod per arteriasEx pulmonem necesse est aerem attrahere 7 eiusincendium mitigare. Wirtus autem animalismotiua que principaliter sedem habet in ventri-culis cerebri a quo oziuntur omnes nerui median-te nuchs id est medulla spinali que est in spon-dilibus corsi monet omnia membra. Primo eimouet neruos 7 musculos 7 lacertos. qui motimouent 7 alia membra motu voluntario in omnem partem. ſni ẏo quod mouet manus diciturptus operatiua. sin vero quod se extendit ad pedes7 mouet ad ambulandum dicitur virtus pro-gressiua eo quod ſm eam mouentur animalia mo-tu progressiuo. Recollige igitur breuiter quae sensibil pprietates huic tractatui gruentes. Estigitur anima sensibilis quedam spiritualis substantia vegetabili nobilior? dignior. rationabili xo longe indignior ⁊ ignobilior. Nam eiusesse 7 operatio aependet a materia siue subie-cto cuius est perfectiua. vnd percunte corporeperit eius essentia 7 operatio nec pmanet a corpore sepata. quod diu tamen est in corpore nobileshabet operationes. Est enim corporus animalium sensificatiua 7 in ipsis sensuum interioruz7 exteriorum sm organorum exigentiam com-