t2t C: H

ftoli translationem Septuaginta interpretum retinentes,eadem uoce ufi fant.Iehouaautem ab Haiach, autHaua,quod effe fignificat, deducitur. Coniecturz do-&orum hominum fant, Deum fe uocare Exod.;. Eroqui ero.Et Iehoua nominare ideo, quódis fit Deus, qeffet aliquando iuxta promiísiones factas in paradifopoftlapium,femen illud benedi&ü futurus, quod fer-penti caput contriturum,cunGifd; gentibus exoptatábenedictionem allaturum effet.Confirmatur hzc fententia Pauli declaratione,qui 1. Cor.10.affirmat, Chri.ftum effe eum Deum,qui populum líracliticum ex yongypto fortifsima manu eduxerir. Is igitur etiam cumMofe locutus eit. Ac recepta e(topinio, eo tépore pri-müm hoc diuinum nomen innotuiffe: licet Mofes quipoftillam reuelationem Dei, narrationem ab exordiomundi contexuit,etiam prioribus hi(torijs hoc noméDeiimmifcuerit.Dominus autem nonidem quod Ie-houafignificat:attamen per excellentiam hüc Deum,Dominü uocareuoluerunt,quafi qui effet reuera fum-mus,ac potentiam fuam in fuo populo abüadé decla-raíTet,ac futurus uictor peccati& mortis, non fuccubituras in illa ftapenda liumilitate,quam fubiturds erat.E(tigitur& hoc officij nomeri. Vocatur autem& pá-ter Dominus,ut Matth.it. Pater Domine coeli& terre:Verüm ibi paulo generalius eft hoc nomen, ác figniti-cat,patrem coeliac terr poteftatem habere,&c. DeusdiciturChri(tus,ut Iolian.t. Verbum erat Deus.Iohan.20, Dominus meus& Deus meus: quia elt 4acseiG-&cozternus pátri ac fpiritui fancto.eít igitur fubitantiz

C. H 122& ad eum ueniemus,& man(ionem apud eur facie.mus. Qui non diligit me, fermones meosnon ferust.Manifefté fe& uerba; hoc e(t doctrinam diltinguir. SiMoyfi(criptis non creditis, quomodo uerbis meis credetis? lohan.5. Sermo quem ego loquor, nó e(t meus,fed eius qui memifitpatris. Soter, Saluatorab Angeslo uocatur, Lucz 2. Samaritanià Chrifto recens con-ueri,& uerà fideflagrantes, eum faluatorem mundiappellant, Iohan.4.Simeon uocat falutare Dei. Refpi-

Io cit aütem hzc appellatio ad officium Chrifti, nempe

quód falutem toti mortalium generi adferat. Ideoiu.cundum eft,& plenum coníolatione, quód Mundi(al-uator,& à Simeone Dei Salutare dicitur:eo quod àDeo adliberandos homines? carcere peccati& mor-tis fitmiffus,ficut audiuimus angelum nomen Icfa in^terpretatum effe.— Immanud, hoc eft aobi(cum Deus,Matthzi primo dicitur, tum propter eífeütiam, tumpropter officium.nam, Verbum caro factum eft,inquitIohannes:hoc eft,in una perfona Chri(ti unite funt di

20 uina& hümananatura. Deinde, habitat etiàm in no-

bis hominibus,& eftefficax:Iohan.i— LuxmundiIo-hannis 8.12. Ego,inquit,fum lux mundi: qui fequiturme,non ambulatin tenebris, fed habebit lumen uitz.Sic& Iohannes capite primo explicat: Erat lus uera,que illuminat omnem hominem uenientem in huncmundum. id quod de doctrina,& noua luce in corde,quam accendit,intelligendum eít.Iohan.r Vt teítimo^nium perliiberet de lumine. Iohannis duodecimo:Dum lucem habetis,creditein lucem. Simeon predi

uocabulum. Logosíeu uerbum à lolisone euangeliftà 30 cat eum effe lumen:& quidem explicationem fubijcir,

nuncupatur; ut apparet, refpectu noftri: nempe pro»prerhocinfignéofficium, quód fuit perfona proferésex arcano confilio Dei,decretum de remiísione peccátorum,ac docens de ueris Dei cultibus. Subiunpite-nim:Vnigenitus q eít in fiau patris, ipfe enarrauit no-bis. lohari.1. pater é coelo clamans, iubet hunc audiri:ergo eft Ecclefie doctor.Et uidetur lohannes hanc uocem ex Chrifti refponfione, Iohan. 8. mutuatus effe.Tu qii es? refpondetIefus,z/» xo£,0 0 nna Pulp. Prin

Adreuelationem gentium.Allufum autem eft ad prosphetiam Efaie nono;Et citátur Matthzi quarto:Populus qui ambulat in tenebris, uidit lucem magnam:&[edentibus in regione umbra mortis,lux orta eít eis.

Rex à Magis appellatur, Matthzi fecundo. Etipfemetferegem effe profitetur lobannis decimooctauo: Sednó dehoc mundo; uerüm regem ueritatis: hoc eít, quíEcclefiam doctrina ac fpiritu fancto gubernet; ac ui-tam eternam donet. Rabbi, Íeu magilter paísim uos

cipium quod loquor uobis. Ordinat preterea minifte 4o catur, quód munus docendi gerat: item, quód perpe.

riurni,iti eoQ: fe prefentem atq; efficacem fore teftatur,E( autém /pisdsiro-,nÓ dox euaniefcetis, perfona à pa-tre& fpiritd fan&to diftiricta, coeffentialis& cocterna:Bafilias& Augu(tinus autumant, eum refpectu patrisdiciaéyzp, quia tit cogitatione genitus,communicata effentia diuina:perinde ut fermo in hominé cogitationegignitur, e(tá: imago rei cogitate. Verüm id cogitatio-nem nó transfandimus effentiam,íed funt euanefcen:tes meritis aCtiones,pingentes res cogitatas fané mira

tuus doctor uelit effe fuz Ecclefie,& fapremus Rabbiab Ecclefia omnibus etatibus agnofci. Dux, Matth:fecindo,ex Michea appellatur:& ratio attexitur, quidré&urus erat populum Ifrácl coclefti dotrina: forte eztiam, quia bellum cum hoftibus generis humani ge-fturüs,& felicem uictoriam obtenturus effet.| Propoesta,Matthzi uigefimoprimo, Lucz 1.24. Iohannis 5.6;9.Hocnomen habet& propterautoritatem fummauiin docendo,& quia de rebus uenturis plurima indica»

bili modo. Atqui tanquam in re inexplorata,& omniü 59 bat., Brachiun Domini à Maria nominatur, Lucz tr.

hominum fapientiam excedente; paícius de ea locutifantilli ipfi patres:ac fubinde(tudiofe inculcarüt, remtantam bumana fagacitate perueftigari non poffe:acmaluerdatillam alterám interpfétationém, que nobisconfolationem gratifsimam fappeditat; retinere, acfuis auditoribus notam effe.Sint igiturac maneant humans duntáxat cogitationes de poíteriori etymolo-gia:ac ualeanrtantum, quantum comparationes à re-bus humanis ad diuinas trarislatg folent ualere,donec

in academia ccleíti ex ore Chrilti omnia penitus ac 60

plenius cognofcamus.Porró hoc uerbum fubftantialediftinguenduni età uerbo uocali,ut fic uocemus: hoceít,à doctrina propofitaà Chrifto. Nam docttina eius,quz uerbum alids appellatar,nequaquam eít(abítan:tia Chri(ti.Qux enim demétia foret, dicere, eum fuamfuübítantiam effatum effe? Nece(fe foret& Apo(tolos;aliofd; uerbi mini(tros, meras Chrifti fubítantias elo-qui:quo quid abíurdius effet? Debere autem hzc di-

Ícerni, dicta aperté teftantur. Iohan.14. Si quis diligit

me,uerbü meuri féfuabir,& pater ineus diliget eum, 79 uite: ficnecuos; nifi maníeritis in tie.

liaud dubié ad imitationem Efaiz capite 5;. eo quódhoc quafi ualido ac poteritifsimo feruo Deus effet uiadicaturus homines ex poteftate diaboli& mortis. Nullini enim humanum brachium,fed folum Domini bráchium, rem tantam potuit efficere. Iohan.12. ex Efaiaallegatür: Brachiuin Doinini cui reuelatum eft?

Agnus Det uocatur à lohanne, angelo aut precuríoreMefsiz;idQue etiam ex Efaie capite 53 fumptum ett,

ubi Ícriptum extat, feruum illum Domini duétuimn iri

ad ma&tatiorem tanquam ouem, hoc e(t, futurum ui-&imam. AcDeiagnus nominatur, eo quód Deus in&o fecerit concurrere omnium noftrüm peccatá.— Pae$5», Iohannis 1o, Ego fum paltor bonus, idque declaefat Chriftus, quód non tantum falutari atque uiuificado&trina fuas ouiculas paícat, fed etiam animam proijsponat. Viti;Iohannis decimoquinto,Ego fum ui-tis,uos palmites. Pulcherrima comparatione res ma-Ximas explicat,(icutinquit: Quemadmodum palmes

non potet ferré fructum à femetipío, ni(i mianferit idPafiis Dieilo.bànni$