Buch 
Offenbarung der Natur vnnd Natürlicher Dingen, auch mancherley subtiler würckungen / Durch den hochgelerten Hieronymum Cardanum, Doctorn der artzney zuo Meyland erstlich zuo Latin außgangen. Alles durch Heinrich Pantaleon der artzney Doctoren, zuo guotem Teütscher nation, gantz fleissig vnd auff das treüwlichest verteütschet
Entstehung
Seite
CCCCXXXII
JPEG-Download
 

wicler kunſtreiche feür,

cerrprißHieronymi Cardani Soctotsder Artznei zu Mepland von Mancherlei wun/derbaren/ nateürlichen/ vnd kunſtlichen ſachen/Das zehendt Bůch.

Von kunſtreichen feüwꝛen.

Von deß feütwꝛs krafft vnnd erhaltung/ 3

Das xlivx. Capittel.S lernec vns die crfarüg 80

Mdeßangezündten feüwꝛs krafft nicht eheh 6

nimmer/ dann das friſch laͤder/ woͤlches vg

ſeiner waͤſſerigen ſubſtantz har/ das feün 15recht laßt anghen. doch wirt es ſeiner 1

te hinweg geſtoſſen/ mag nit beſthen e

mianus zeigt ſolliches an/ woͤllicher auch 1

Alauns experiment vnnd erfarung bewe e

als er ſelbs in den ſtürmen vnnd erhaltung 1

der ſtetten geweſen. wir habend aber inn g

bůch der Subtilitetẽ angezeigt/ daß do

kein ſubſtantz ſeye/ ſonder ein treffenli b irt

i 5 me/ woͤlches die ſubſtantzẽ verzeert. was 1dann für ein handlung der qualiteten ſein! vnnd was wirt die wermeſtdann es ſchicket ſich nit daß man ſage es ſeye der qualitet werme/ die weſelbs. deßhalben iſt das eyſen vnnd das holtz warm. ſolliches anzeigu a

daß kein feüwꝛ mehꝛ voꝛhandenn/ wann das holtz oder eyſen auffge 775

auch kein hitz/ ſonder allein aͤſchen. es iſt auch die wirckung nit deß 1 e

der holtzes/ ſo veerꝛ es eyſen oder holtz iſt/ ſonder deß holtzes vnd ach

eyſes. Es iſt auch das glůend eyſen/ weder eyſen/ nach feüwꝛ/ nach a anndann das eyſen iſt kalt/ vnnd das feüw; warm. Es iſt auch nit aͤſchen 8 dasdie aͤſchen wirt/ wann es auff hoͤꝛet bꝛennen. Es iſt kein feüw: dan iefeüw iſt ein Accidens vnd zůfellig ding/ das eyſen aber ein ſi ubſtantz, 970dañ: die ſubſtantz iſt durch die große hitz verzeert. oder nach beſſer⸗ dieſhelße hitz iſt in der ſubſtantz/ ſo verzeert wirt. Alſo koſñet das angezünde an

nit wider/ es mag auch das gantz nit angezündet werden/ es komme ſtaß

ein theil von ſtundan in die aͤſchen, deßhalbẽ verkeert ſich die gantz f dennit/ ſie bꝛennet auch nit gar zůmal/ ſonder ein theil iſt angezündet vnntheil nit. darumb iſt offenbar daß an dem gluͤenden eyſen ein theil beenvnnd das ander nit. Es werden auch diſe theil nit nach dem oꝛth vnd anden/ ſonder nach der ſubſtantz/ vnnd lufftloͤchlinen. dann der lu ri bzündet/ darumb ghet auß dem glůenden eyſen ein flam̃. Wannes a relnet/ iſt ein vierfacher vnderſcheid an den theilen/ dañ der ein iſt bees era

Ü⁵ß!!! 8

LE

E