AEG UN
-
bad
*
ww
» ww-» WW) UU» b» wp£^"^ ws a—
e25 P^-Qrem accufationem, quód uidelicet Chriftasnon tarftulté iactauerit uires faas, quod non ualde capitale effe poffet: quàm facrilegé minatus fit, fe euerfuram il-Jud facrofanctum templum Dei, ubi folum eius uotüac cogitatio pro grandi facrilegio habita fuiffet, Et hicetiam clarius apparet falfitas teftimonij, quod non tantum uocem templi male intellexerunt,fed etiam calü-niofé diffolutionem templi Chrifto tribuerunt:cum ille id Iadeis tribuerit,quod fint deftru&turitemplü corcoris eius,fiBi neró tantum fafcitationem adfcripferit.Senfus ueró di&ti Chritifait: Vos petitis fignü à me,quo probem me re&é ac diuino iure& mádato repur-gare templum Dei.Ecce dabo uobis fao temporeilluitrefignum, quód plané ueram diuinitatem in me afferat. Vos quidem me interficietis, fed ego mea diuinaotentia meipfum refufcitabo. Verbum ergo Poffum iaillo falfo teftimonio acceptam, multum lucisilli dito&loco Iohannis ac prophetite Chrifti affert.iipoflibile,&locutionem Non potefi boc aut illud fieri, fuprà in uoca-
Po EPI:
nihil folet filius folus facere,(cd apit una cum patre.q.d. Nolite furere cótrabhoc miraculum fanationis, quiaeítin fabbato fa&um: hoc enim nó meum folius opuseft,(ed etiam patris und operantis: uidete igituriterüatque iterum in quem impingatis, aut quem in hoc o»pere blafphemetis,Loquutio ergo, Noi poteSt facere, ponitur hic pro non folet, non autem pro ipfa abfolutepotentia. Sic prius dixi,Nor pofJz, de re infolita dici, Adhocuerbum pertinent& nomina Potens,Potentia,& pote
1o s. PO TEN S autem aliàs diuitem,aut alia politica,
fiue omnino huius mundi potentia inftructum fignificat.ut, Depofuit potentes de fede, Luc. 1& 1 Corint.r,
Non multipotentes, non multi fapientes aut nobiles,
&c. Talis fignificatio quafi habitualiter ufurpatur,procoqui fimpliciter ac in genere eft potens.aliàs Potensdicitur, ad unum alíquod negocium aut factum ido»neus& inftru&tus,ut potens in malicia,Pfalmo 52. Vapotentibus ad bibendum, Ifaiz quinto. Sic Lucz rer-tio, Potens eft Deus delapidibusfilios Abrahz face-
bulo Impofibilis expofui:ubi monftraui, fepe etiam pro 20 re. Luc. 24 Iefas Nazarenus potens fuit in fermone&
difficili, infolito, raro, inufitato, aut etiam non naturaliponi. Monui igitur ibi uarios effe gradus pofsibilita^tisac impofsibilitatis, eod; etiam iftas uoces uarie ac-dpi. Paulus dicit 1 Cor.;, Non potui uobisloquiutfpiritualibus. id eft, non facile, nec commodum fuit.Galat. 4, Teftimonium prebeo uobis,quód fipofsibiele fuiffet,oculos ueftros erutos dediffetis mihi. id eft,ficitra exitium ueftrum fieri quiniffet, Sicuulgo ali-quis negat fe aliquid facere aut przítare poffe, nempe
quod citra ualetudinis, famz aut confcientis autfor. 3o tunc potens fam:id eft, cum deítitutus fu
tunaram iacturam przítare non poteft. Illad quoquediligenter in hoc uerbo obferuandum eft, quod uer-bum PofJe aut non Poe aliquid, aliàs de uiribus ac facto,iliàs de iure feu licito, feu deiuíté ac falutariterfactoaccipiatur.ut cum dicit Paulus Actorum 25, Nemo potet meillis donare,ícilitet iuré ac iaftà.1 Cor.10.Nonpotettis poculum Domini bibere,& poculum demo-nioram: non pote(tis menfe Domini participes effe,& menfe demoniorum: ícilicet iuíté ac falatariter.
opere coram Deo& hominibus: id eft, fuit eloquens&c peritus theologie,& potuit magna miracula facere,teítantibus id Deo& hominibus.[dem& de Mofe di^cit Stephanus Actorum feptimo. Apollo fuit potensin Scripturis, A&.decimo octauo.id e(t,exercitatus&peritus in Scripturis& tora Theologia. Tit.1, Quifitpotensexhortari. Sic Paulus 2 Cor. 16 dicitarina fuanon effe carnalia, fed potentia ad expugnationem&deftructionem. Idem ibidem 12 inquit: Cum infir
bus, aut alijs externisuitz acrerum agendarum przfidijs, tunc recurro ad Deum primam caufam, qui mihipotentifsimé fuccurrit,meQue confirmet,ac praeclarisfucceisibus ornat. 1Tim,6, Beatus& folus potés Rexregum. In Graco e(t44iea, quod idem fermé eítacprinceps: nec tamen admodum differt à fignificatio-ne uocis Peters, quam fuprá expofui,& generalem effead omnem potentiam oítendi.Solas enim Deus eítil.
le omnium potentum potentifsimus,(icut mox fequi.
Nam defa&o poterant,& re ipfanimium preftabant. 40 tur,Rexregum, Potentte,aut fortitudme:, Pal. 71 uideturtr,[ í Jj,
Hinc inepti ratiocinatores uolant negare indigaorümanducationé corporis& fanguinis,quafi de impof-fibilitate fa&i,& non iuris, Apottolus ibiloquatur. A.&or.1o, Nut aquam quis prohibere poteít eis 7 id eft,noniufté ac licité poteft,alioqui de facto poteft.fecandz Corinthiorum decimotertio:Non enim poffumussliqaid aduerfas ueritatem, fed pro ueritate: fcilicet,iuré ac iu(te, DeoQueprobante. Porró depoffe factietillud Romanoram o&auo: Seníus carnis non po-
fignificare fortia ac praeclara fa&ta Dei, quz uelit Píalates celebrare. Alijexponunt deauxilijs, ac perpetuisconfirmationibus Dei,quibus roboret Dauiderm, SicPíal.106. Potentie Domini illuftria eius facta fignifi,cant: Quis effabitur potentiasautfortitudines Dosmini,audire facietomnem laudem eius? Fecit potentiam in brachio fuo,difper(it füperbos mente cordis fuizLuce primo.pro,grande opus, feu magnarum virium
oaut porentie opus. Secundum potentiam eloriz ipíieh I 8 Í
teft fe fubijcerelegi Dei, Dehocdifcriminefignifica 50 us,Coloff.t.pro, gloriofum roburipfius,
tionis etiam fuprà in tmpoftibili& Regulis Voiuerfalib.ditumeft. Quódporró fepeuerba Hebrza,prefer-tim in futuro,comple&tantur in feuim uerbi Poffuni, utProuerb.20. Quis dicet, Mundus fumzid eft,ueré dicere poterit: in Regulis uniuerfalib.oftendi.tamet(i hzclocutionis uis etiam in alijs linguisreperiatur. QuóPertinettotus modus potentialis, de quo Grammati-tidifferunt. Dicerepo[Je aliquid; aliàs idem eft quod Exinimo dicere:aliàs idem, quod ueré. 1 Cor. 12. Nemo
i
POTESTAS,aliàsponiturà Verforibus pro Greco eius: aliàs pro Zseís, Varié porró he ipfz uocesufarpanrur. Dixiautem fuprà,uerbum Pofju/i aliàs deiurcaut iufticia,aliàs tanri. Quare€ nomen Poteft:tiam, feu quafi robur aut uirtofignificatu magis proprià uox th.fexto.Quoniam tuum e(t regnum,robur aut pote(ftas,aut etiam potentia. Id eít, co(olus potes preftarehec
m deugrautetriucacia uturpa
uires aut poté-icat,& in tali
T 27713 fumitur,
poteft dicere x8 S V M Dominum, nifiin Spiritu fan. 6o que petij,ideo merito àte folo poftulantur, Matth. 10,
&o. id eft, exanimo auttoto pe&ore hoc nemo dixe-rit(ine fingulari motuac impulfione Spiritus S. etiá(ilinguatales uocesfonet. Porró deueritate dictionisexemplum eft Prouerb.20: Quis pote(t dicere, Mun.diui cor meum. id eft, quis hoc uere affirmare pofsit,Referci hoc queat ad poffe iuris, quia quod uere affir-matur,iure affirmatur. Facere aliquid poffe,aliquan do idét quod folere.Ioá.5: Non poteft filius facere à femeteo quicquam, nifi quod uiderit patrem agentem.
Dediteis poteftatem contra fpiritus immundos, ut e-os eijcere& fanareomnem morbum aclanguoré pof-fent.ubi illam uim aut efficaciam ifta grandia operapatrandi,uocat Euangelifta 4:eí2v. Sic& Mar. pro effi-cacia fanandi ufarpatur,& mox 6,& Luc.9 eit: Dediteis poteftaté fpirituum. id eft, uires acrobur cogendiac pellendi fpiritus. dicitur igitur poteftas fupra fpiri-tus.poteftas contra fpiritus,& poteftas fpirituum. SicMar.1, Cum poteftate demonibus precipit. pro, cum
Quzcunque enim ille facit, hec& filius pariter facit.i. 70 efficacia feu executione, ita ut cogátur facere id quo d
Q. 4 ipie