*

184 DB RE METALLICA

uandus: tum rurſus ſiccandus. Si uerò terra fuerit cum metallo miſta, lauatuin alueo, atq; id quod reſedit ſiccatũ igni exploratur: etenim 0 mnes res foſelles, quæ lauantur, rurſus ſiccandæ ſunt: at uena cuiuſq; metalli diues nõ uri-tur, nec; tunditur, nec; lauatur, ſed torretur tantum, ne iſtis præparandi modis aliquid metalli pereat. Succẽſis uero ignibus torretur in olla, quæ lutooOhſtructa eſt, incluſa. Vilior autẽ uena etiam in foco uritur carboni impoſſ-ta:mnon enim magnam metalli iacturam facimus, ſi quid ex ea perdamus. Verum de omnibus his uenarum pręparandarũ rationibus,& paulo poſt& iſequenti libro uberius diſputabo: nunc explicare decreui ea quæ metallidadditamenta ſolent nominare, quod adijciantur ad uenas non modo expendas, ſed etiam excoquẽdas: in quibus magna uis cernitur, ſed nõ omniuneundem eſſe uidemus effectũ,& nõnullis eſt uaria multiplexq; natura: namquando cũ uenis permiſta coquuntur in fornacula uel in fornace, ex eis qudam, quia facile liqueſcunt, illas quo dam modo liquant: alia quod autulde calfaciant uenas, aut penetrent in ipſas igni ſunt magno ad purgamenm 0à metallis ſeparanda adiumẽto,& liquefactas cũ plumbo cõmiſcent, parinab igni tuentur uenas, quarũ metallũ uel ipſe cõſumit, uel unà cũ fumo ſiblatum ex fornace euolat: quædam metalla combibunt. In primo genereſutplumbum, idem in globulos redactum, aut ignis ui in cinerem reſolutũm-nium ſecũdarium, ochra ex plumbo facta, ſpuma argenti; molybdæna, abplumbarius, æs, idem uſtum, eius bracteæ, eiuſdẽ ſcobs elimata, recremẽtum

ö auri, argenti, æris, plumbi, uitrum, eius recrementum, halinitrum, alumend Nctum, atramentũ ſutorium, ſal toſtus, idem liquefactus, lapides qui in ardtibus fornacibus facile liqueſcunt, arenæ ab eis reſolutę, tofus mollis, aunquoddam fiſsile album. Sed plumbũ, eius cinis, minium ſecũdarium, och,ſpuma argenti utiliora ſunt uenis quæ facile liqueſcunt: molybdæna ijs qdifficile: lapis plumbarius ijs, quę difficilius. In ſecũdo genere ſunt ferri ſquma, eiuſdem recrementum, ſal artificioſus, ſiccæ feces uini, acetizaquarũ quraurum ab argento ſecernunt, atq; hæ feces& ſal artificioſus habent uim pe-netrandi in uenas:& quidem permagnam feces uini, ſed maiorem acetima⸗ Nximam aquarũ, quæ aurũ ab argento ſecernunt. Ferri uerò ſquamis& reitementis, quia tardius liquantur, uenarũ calefaciendarũ uis eſt. In tertio gene-re ſunt pyrites, panes ex eo conflati, uitrũ, eiuſdem recrementum, ſal, ferrum,eius ſquama, eius ſcobs elimata, eius recrementũ, atramentum ſutoriũſareng

à lapidibus facile igni liqueſcentibus reſolutæ, tofus. Sed in primis pyrites& panes ex eo conflati uenarum ſorbent metalla: atque ipſa ab igni, conſumptore eorum, tuentur. In quarto genere ſunt plumbum& æs, atq́; eis cogmta. Itaq; de additamentis liquet quædam eſſe natiua, alia in recrementoruſinumero, cætera à recrementis purgata. Certe quidem cùm uenas experimutexiguam additamentorum quorũcunq; portionem ad eas adijcere ſine ms

gno impendio poſſumus: cum uerò eaſdem excoquimus, grandem adiun--

ee ee

f

gere ſine magno nequimus: quocirca conſideremus impenſam quanta ibne in uenas excoquendas faciamus maiorem, quàm ex metallis conflatis ca-piamus fructum. Color autem fumi quem emittunt uenæ, batillis uel lame

nis ferreis candentibus impoſitæ, docet nos de additamentis, quibus ad 15

deere.