EBER DUE CI MVS

Jvo nA nono libro uenarum excoquẽdarum&

2 metallorum conficiendorũ rationem explicaui, con

ſequens eſt ut explicem, quomodo metallum pre-

N dcioſum à uili, uel contra uile à precioſo ſecernatur:

ſæpius enim duo metalla, rarius plura ex una ea-

demq; uena conflari ſolent. Naturaliter autem po-

tiſsimum auri quædam portio ineſt in argento etin

eæretargenti quædam in auro, in ære, in plumbo ni-

Agro, in ferro: æris aliqua in auro, in argento, inplum

bi nigri aliqua in argento: ferri denique quædamin

ære. Sed ordiar ab auro: id ab argento, uel hoc etiam ab illo, ſeu natura, ſeuars permiſcuerit ea, ſeparatur aqua ualenti,& puluere, qui ferè ex ijſdem re-bus, ex quibus aqua conſtat. Verum, ut hic etiam ordinem conſeruem, di-cam primò de compoſitionibus rerum, ex quibus aqua illa conficiturdein-de de conficiendi ratione: um de modo, quo aurum ſecernitur ab argento,uel argentum ab auro. In omnibus autem ferè compo ſitionibus ineſt atra-mentum ſutorium uel alumen, quod ſola per ſe, magis tamen cum halinitroconiuncta ualeant ad ſeparandum argentum ab auro: cùm cæteræ res, uteisadiumento ſint, ſolæ ſua ui, ſuaq; natura ea metalla ſecernere non poſſuntſed uix multæ coniunctæ. Verùm cum plures compoſitiones exiſtanb al-quas ſubijciam. In prima quidem, cuius uſus communis eſt& uulgaris eſta-tramenti ſutorij libra& tantundẽ ſalis ac aquæ fontanæ triens. Secundaha-bet atramenti ſutorij libras duas, halinitri unam, tantum aquæ fontanæ, uelfluuialis pondus, quantum atramenti ſutorij, dum ignis ui in puluerem reſolueretur, perijt. Tertia conſtat ex atramenti ſutorij libris quatuos halinitriduabus& dimidia, aluminis ſelibra, aquæ fontanæ ſeſquilibra. Quarta exatramenti ſutorij libris duabus, halinitri totidem libris, aluminis quadran-te, aquæ fontanæ dodrante. Quinta ex halinitri libra, aluminis libris tribus,lateris comminuti ſelibra, aquæ fontanæ dodrante. Sexta ex atramenti ſutorij libris quatuor, halinitri tribus, aluminis una, lapidis, qui in fornaces ar-dentes coniectus facile igni liqueſcit tertij generis item una, aquæ fontanæſeſquilibra. Septima fit ex atramenti ſutorij libris duabus, halinitri ſeſqulli-bra, aluminis ſelibra, lapidis, qui in fornaces ardentes coniectus facile igniliqueſcit, tertij generis libra, aquæ fontanæ dextante. Octaua conſicitur exatramenti ſutorij libris duabus, halinitri totidem libris, aluminis ſeſquilibra,fecis aquarum, quæ aurum ab argento ſecernunt, libra: ad ſingulas autem li-bras affunditur aquæ putidæ ſextans. In nona inſunt in laterum coctorumlibræ duæ, atramenti ſutorij una, halinitri item una, ſalis tantum, quantu 158nu comprehendi poteſt. aquæ fontanę dodrans. Decima ſola caret atramento ſutorio& alumine: Habet uerò halinitri libras tres, lapidis, qui in 125